Partij 8: Gelfand in 17 zetten opgeknoopt na blunder

Lang heeft Boris Gelfand niet mogen genieten van zijn voorsprong. In een partij waarbij de spelers al snel op eigen kracht waren aangewezen, gaf hij zich al na zeventien zetten gewonnen, nadat hij op zet 14 geblunderd had. Door dit resultaat is de stand na acht partijen 4-4.

De blunder verpestte een beetje een boeiende partij, al zal het de fans van Anand een zorg wezen. Was de opzet van wit al niet heel gebruikelijk, het door zwart gekozen tegenspel was werkelijk origineel. Er ontstond vervolgens een spannende stelling waarbij één rekenfout fataal kon zijn… en dat bleek.

Anand – Gelfand

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. f3

Anand herhaalt de opening van de derde partij, waarin hij op een gegeven moment groot voordeel had.

3… c5

Maar Gelfland kiest dit keer niet voor een Grünfeld, maar voor een Benoni.

4. d5 d6 5. e4 Lg7

Na 6.Pc3 0-0 7.Le3, 7.Lg5 of 7.Pge2 zou een stelling op het bord staan die bijna altijd uit de Sämischvariant van het Koningsindisch ontstaat. Wit kan echter proberen een iets gunstigere versie te krijgen, zoals Anand nu doet.

6. Pe2 O-O 7. Pec3

‘Normaal’ is hier 7.Pbc3. Het koningspaard is echter een beetje een probleem in die variant: op e2 moet het weg van de loper, en het gaat dan of naar g3, waar het lastiggevallen wordt door h5-h4 van zwart, of naar c1, wat ook niet het ideale veld is. Wat is dan wel een mooi veld? Nou c4 bijvoorbeeld, aangenomen dat zwart het gebruikelijke e6 en exd5 doet. Maar dat is een heel lange weg voor het koningspaard. Of gewoon op d2 lekker e4 dekken zodat wit een keer f4 kan doen. En hoe kom je daar? Via b1! Laat daar nu al een paard staan… en zodoende, Pec3.

7… Ph5!?

Een nieuwe zet. In de plannen van wit doet zwart e6 en exd5, maar dat hoeft natuurlijk niet! Wit heeft wat stukken van de koningsvleugel weggehaald, het is dus niet zo gek voor zwart om op deze vleugel te willen spelen. f7-f5 komt in de stelling, of Dh4+ zodra de e-pion is opgespeeld, op 8.Le2 is 8…Ld4 vervelend voor wit, en ook e5 en Pf4 is iets om naar te kijken.

8. Lg5!?

Zwart laat e6 na, dus wit voorkomt het! Een belangrijk alternatief is 8.g4, waarna zwart terug moet naar f6 en twee tempi heeft verloren. De zet is echter tweesnijdend en het kan dan best gebeuren dat je een op gegeven moment g4-g2 zou willen spelen, een zet die door de FIDE verboden is. Het helpt hierbij ook niet dat je paarden op de damevleugel staan.

8… Lf6!?

Na 8…h6 9.Le3 kan wit een keer Dd2 met tempowinst spelen. Mijn computer vindt zwart overigens dan ok staan na 9… g5… maar goed, we zijn met een WK-match bezig, niet met een partij van Bosboom.

9. Lxf6

En hier is 9.Le3 een logische zet, want wat doet de loper op f6? Als zwart dan niets bijzonders doet, zet wit voort met Le2 en f4 en staat super. Ik denk dat dan iets als 9…e5 10.Dd2 Le7 gevolgd door f5 was gevolgd. Het paard op b1 had dan liever op e2 gestaan. De partij voortzetten is iets ‘sneller’, want je bent na terugslaan weer aan zet, maar je moet nu wel oppassen dat je niet gezwartveld gaat worden.

9… exf6!

9…Pxf6 is niet heel slecht of zo, maar dit ziet er dynamischer uit.

10. Dd2 f5

Dit dus. Nu moet wit niet alleen rekening houden met fxe4, maar ook met f4 waarna er een paard op e5 gaat stralen.

11. exf5 Lxf5

Nu wordt het spel heel concreet, en beide spelers waren hier al behoorlijk aan het rekenen. Anand had zelfs de rest van de partij al in zijn hoofd gezien…

12. g4

Kort rokeren is niet echt een optie meer, want op 12.Le2 volgt Dh4+. De positie van de witte koning in het midden van het bord heeft echter voorlopig nog geen vervelende gevolgen voor wit.

12… Te8+

Interessante verwikkelingen ontstaan na 12… Dh4+ 13. Kd1 Lxb1 14. Txb1 Pg7 15. Df4 f5 16. Dxd6 fxg4 17. fxg4 Dxg4+ 18. Le2 en mijn engine vindt dit potremise, maar ik vermoed dat dit achter het bord iets lastiger te beoordelen is 😀 In deze variant blijkt trouwens dat de toren op e8 niet per se beter staat dan op f8, ik denk dus dat 12…Te8 onnauwkeurig is.

13. Kd1 Lxb1 14. Txb1

14…Df6??

Een enorme rekenfout van Gelfand. Na 14…Pf6 of 14… Pg7 ontstaat een moeilijke stelling, misschien iets beter voor wit.

15. gxh5 Dxf3+ 16. Kc2 Dxh1

In zijn vooruitberekening was Gelfand nu uitgegaan van 17. Df4, maar dat is goed voor zwart. Ook na andere zetten staat zwart goed, behalve na

17. Df2

Wit dreigt de dame te winnen met Le2, Ld3 of Lh3. Het is wel wat vroeg om op te geven, want zwart kan zijn dame redden met 17…Pc6. Een mogelijk vervolg zou kunnen zijn 17. Df2 Pc6 18. dxc6 Dxc6 19. Lg2 Dd7 20. Pd5 Da4+ 21. b3 Dxa2+ 22. Tb2 Da1 23. Pf6+ Kh8 24. Pxe8 Txe8 25. h6 Kg8 26. Ld5 Te7 en natuurlijk staat wit hier gewonnen, maar zolang de dames op het bord staan moet wit toch nog een beetje oppassen, de koning staat nergens echt veilig. Mogelijk had de schok van de blunder de vechtlust van Gelfand weggenomen.

1-0

Morgen hebben beide spelers een rustdag. Er volgen nog vier partijen:

Partij 9 woensdag 23 mei

Partij 10 donderdag 24 mei

Partij 11 zaterdag 26 mei

Partij 12 maandag 28 mei

Als de match in 6-6 eindigt, wordt op 30 mei de tiebreak (rapid) gespeeld.

2 Comments

  1. Avatar
    rudimatai mei 21, 2012

    Sorry hoor, maar wat moeten we met een wereldkampioen die met een punt voorsprong: a) KoningsIndisch speelt b) ook nog een vreemde variant daarvan, zeer riskant c) reeds op de 14e zet een knallende blunder begaat. Heeft dus niet alle relevante kandidaatzetten bekeken! De Chelsea speelwijze was voorgeschreven voor Boris: stug verdedigen!

  2. Avatar
    Kees Schrijvers mei 22, 2012

    Overbodig, niet relevant commentaar, is dezerzijds verwijderd.

Alleen geregistreerde kunnen een reactie achter laten.