Wederom zware eindspelen voor Nederlandse teams

In het Europees teamkampioenschap is het Nederlands herenteam tegen het sterke Tsjechië met een blauw oog weggekomen. Na harde strijd, waarin vooral Sokolov moest bikkelen in het verre eindspel, kwam er een 2-2-gelijkspel op het scorebord.

Bij de dames zag het er even naar uit dat tegen de Poolse beloften van de toekomst ook een gelijkspel uit het vuur gesleept kon worden, maar helaas kreeg het team toch een nederlaag met 2½-1½ te slikken.

Het herenteam

Nederland kwam goed uit de startblokken in het duel met Tsjechië. Giri had de opening met zwart tegen Navara actief tegengespeeld en comfortabel gelijkspel behaald. Toen de Tsjech opzichtig de fout in ging, toverde Giri een mooie wending uit de hoge hoed, waarmee hij een kwaliteit buitmaakte. Hoewel het eindspel technisch gezien niet al te eenvoudig leek, maakte onze kopman het achter elkaar uit.

Dat gaf de burger moed. Hoewel de stelling van L’Ami wat verdacht was, zagen de andere twee partijen er goed uit voor de Nederlanders. Sokolov had een sterk loperpaar en Van Kampen, had ondanks de pion die hij geofferd had, alle kansen aan zijn zijde. Maar in tijdnood ging er van alles mis. Hij miste een paar keer een goede mogelijkheid en moest dat op zet veertig bekopen met een onverwachte nul. Daar kwam er nog een bij, omdat L’Ami letterlijk met zijn rug tegen de muur werd gezet. Toen hij slechts Tb8-a8 en weer terug kon spelen, werd duidelijk dat de stelling – ondanks sterk uitgedund materiaal – niet meer te houden was. Dat kwam ook uit, waardoor de Tsjechen op een 2-1-voorsprong kwamen.

Het was toen de taak aan Sokolov om zijn stelling met pluspion in winst om te zetten. Hij had daarbij de loper tegen een paard met pionnen op twee vleugels. Maar het afdwingen van de winst was verre van triviaal. Maar nu bleek dat onze man uit het goede hout gesneden was. Hij ging er flink voor zitten en bracht een paar mysterieuze manoeuvres op het bord die hem na lang zweten de winst bezorgden. Een bijzonder knap gevoerd eindspel dat ik de naspelende lezer van harte aanbeveel om te bestuderen!

Het damesteam

De situatie in het damesteam had een soortgelijk spelbeeld als bij de heren. Aanvankelijk zag er het heel zonnig uit, hoewel in Nederland de regen met bakken uit de lucht kwam vallen. Tegen deze jeugdige Poolse ploeg had Peng met wit al snel een pionnetje te pakken en dat gaf zij maar al te graag terug om de tegenstander te dwingen haar Grünfeld-loper in te leveren tegen een paard. Kennelijk hebben ze daar een strenge coach, want de tegenstander maakte geen enkele aanstalten om haar loper voor een paard te geven, ook niet toen de noodzaak daar was. Het eindigde heel komisch, vanuit Nederlands perspectief gezien dan. Peng speelde een toren naar de derde rij en ging met de manoeuvre Tf1-f3-g3 nu maar met een toren op die loper af. En vervolgens offerde zij daar een kwaliteit voor! Het was ook meteen afgelopen omdat het witte pionnencentrum onweerstaanbaar naar voren kwam.

Lange tijd stond deze 1-0 op het scorebord met uitzicht op meer. Op bord een had Schut haar tegenstander met sterk positiespel zoek gespeeld en een pion geïncasseerd. Helaas was die niet van plan om zich zonder tegenspel naar de slachtbank te laten leiden. Toen de zwartspeelster even niet op haar sterkst verderging, toverde de tegenstander ineens een dubbelpionoffer op het bord. Het leidde in elk geval tot een soort van eeuwig schaak variant, maar die ging Schut uit de weg. Het was inmiddels de tijdnoodfase en die verliep heel interessant. Na een helse afwikkeling hield wit een toren en drie pionnen tegen twee zwarte paarden en twee pionnen over. Maar met pionnen op beide vleugels werd al meteen duidelijk dat Schut voor remise moest vechten. Het was een bijzonder onaangenaam eindspel om te moeten verdedigen en gezegd moet worden dat de witspeelster heel knap manoeuvreerde. Na wat onnauwkeurigheden ging Schut helaas toch nog ten onder.

Het was toen al duidelijk dat er een grote nederlaag in het verschiet lag. Op het laatste bord zag Van Weersel een in het vroege middenspel geofferde pion niet meer terug en ook Haast was langzaam maar zeker in een uitzichtsloos eindspel gemanoeuvreerd. Van Weersel kon het inderdaad niet bolwerken waardoor er al een 2-1-achterstand als tussenstand genoteerd kon worden. Haast verdedigde zich al een leeuw(in) maar zij kon niet voorkomen dat de tegenstander een dame haalde. Er was nu een eindspel van dame plus een pion tegen toren plus twee pionnen ontstaan dat totaal verloren was voor zwart. Maar dan moest wit wel een paar nauwkeurige zetten vinden. Met voor beide speelsters niet al te veel tijd meer op de klok, slaagde zij er niet in om de winst veilig te stellen. En nadat zij had ingezien dat het niet ging zoals gedacht, bood zij maar snel ergens remise aan. In de slotstelling heeft zwart het inderdaad al naar een puntendeling gekeept, maar vlak daarvoor kon wit nog winnen. Een benauwde remise voor Haast, die hiermee haar eerste halfje moest afstaan.

Partijenblok

Navara, David – Giri, Anish

1. d4 d5 2. c4 c6 3. Pf3 Pf6 4. Pc3 dxc4 5. a4 Lf5 6. Ph4 Lc8 7. e3 Lg4 7…e5 is ooit door Ivanchuk gespeeld.

8. Le2

Deze ruil komt alleen zwart ten goede. 8. Dc2 is het logische antwoord.

8…Lxe2 9. Dxe2 e6

Al een nieuwtje. 9…Pbd7 10. Dxc4 a5 was nog bekend uit een partij Leski-Zawadski, 2003.

10. Dxc4 Le7 11. O-O Gezien de bovengenoemde partij zou 11. b4 wel eens een idee kunnen zijn voor wit, maar dat werkt alleen maar averechts na 11…Pd5!

11…O-O 12. Pf3

12…c5

Zwart komt al direct met de thematische actie in het centrum. Giri heeft goed ingeschat dat deze opstoot geen verdere voorbereidingen meer nodig heeft.

13. dxc5 Dc8 14. e4 Op 14. b4 a5! wordt de witte pionnenstructuur vernietigd.

14…Dxc5 15. Dxc5 Lxc5 16. e5

Wit probeert nog iets te halen uit de opening.

16…Pd5

Een opmerkelijke beslissing. Zwart staat vrijwillig een geïsoleerde pion toe. Sterker nog: die pion valt nauwelijks te dekken, dus zwart maakt er een pionoffer van. Waarschijnlijk vond Giri 16…Pfd7 nogal passief.

17. Pxd5 exd5 18. Td1 Pc6!

Dat was de bedoeling. Zwart ontwikkelt razendsnel en hij probeert te profiteren van de zwakte van veld b4.

19. Txd5 Tad8 20. Txd8 Txd8 21. Lf4 21. Lg5 Td5 was oké voor zwart.

21…h6

Zwart moet ook nog tijd verliezen vanwege zijn onderste rij en ook om een wit stuk van g5 af te houden.

22. Tc1

Op het oog lijkt wit nog wat te hebben, maar dat blijkt tegen te vallen.

22…Ld4! 23. h4

Zo heeft wit … g7-g5 verhinderd en ook iets aan zijn onderste rij gedaan, maar dat gaat dan wel ten koste van een belangrijke pion. Navara vertrouwt erop dat deze op tactische wijze gedekt staat.

Uiteraard kan wit al zijn aspiraties laten varen na 23. Pxd4 Txd4

Na 23. b3 g5 24. Lg3 Lb2! 25. Tb1 Td5 komt pion e6 ook in bevriende handen, waarna de vrede getekend kan worden.

23…Lxb2 24. Tb1 Ld4 25. Txb7 Lb6

Maar de witte toren staat hier helemaal niet goed. Als hij niet uitkijkt gaat die zelfs verloren (de dreiging is … Pa5).

26. e6!

Noodzakelijk maar wellicht nog altijd iets voordeliger voor wit.

26…fxe6

27. Le3?

Tot dusver heeft de witspeler het allemaal redelijk gedaan, maar dit is een fikse misrekening.

Een logisch gevolg was nu 27. Pe5 Pxe5 [27…Pa5?! 28. Te7!] 28. Lxe5 g5 29. Tg7+ Kf8 30. Tg6 Td2 en zwart heeft voldoende tegenspel.

27…Td1+!

Een mooie veldruiming!

28. Kh2 Pd8

Zwart heeft dit veld ingeruimd voor het paard waarna wits toren plotseling ingesloten is.

29. Txb6

Uit noodzaak geboren. Het dwingt zwart in elk geval nog enige techniek te tonen.

29. Tb8?? Lc7+ ook een verdienste van het schaakje op d1.

29. Te7 Kf8 en ook nu gaat er minimaal een kwaliteit van het bord.

29…axb6 30. Lxb6 Pc6 31. a5 Ta1 32. g4 Pxa5

Met drie tegen drie op een vleugel maar wel met een volle kwaliteit meer staat zwart op winst. Het is altijd leerzaam om te zien hoe de grootmeester dit klusje weet te klaren.

33. Pe5 Pb3 34. h5 Pd2 35. Kg2 Pe4 36. f3 Ta2+ 37. Kh3 Pd2 38. Ld4 Pf1 39. Lg1

Dreigt pardoes mat in één.

39…Te2 40. Pd3

Langzaam maar zeker worden de witte stukken teruggedrongen.

40…e5!

Zo kan de vijandelijke structuur straks aangetast worden. Wit kan alleen nog maar paardzetten doen.

41. Pc5 Pd2 Misschien wilde Giri geen paarden laten ruilen zoals na 41…Kf7 42. Pe4 Ke6 43. Pg3 Pxg3 44. Kxg3 maar dit eindspel is ook eenvoudig gewonnen voor zwart na 44…Kd5

42. Kg3 Kf7 43. Lf2 Ke7 44. Pd3 Pb3 45. Pe1 Pd4 46. Pg2 Ta2

Nu de witte stukken opnieuw zijn lamgelegd, begint zwart aan het verbeteren van zijn koning.

47. Ph4 Kf6 48. Kg2 Kg5!

De zwarte koning dringt nu onweerstaanbaar over de zwarte velden naar binnen.

49. Pg6 e4!

Dit is het concept dat Giri voor ogen stond. Pion g4 wordt geruild tegen zijn centrumpion, maar dan valt alles van het bord bij wit.

50. Kg3 Pe2+

Giri blijft het eindspel optimaal behandelen. Er was op zichzelf ook niets tegen 50…Pxf3

51. Kh3 Pf4+ 52. Kg3

52…Txf2!

En nu wikkelt hij af. Hij heeft scherp berekend dat het resterende pionneneindspel simpel wint.

53. Kxf2 Pxg6 54. hxg6 exf3 55. Kxf3 Kxg6 56. Kg2 Kg5 57. Kh3 Ook na bijvoorbeeld 57. Kg3 g6 58. Kf3 Kh4 59. Kf5 Kg3 komt wit in tempodwang.

57…Kf4 58. Kh4 g6

Dat noemen ze nu een ‘reservetempo’.

59. Kh3 g5

Opgegeven. Een knappe eindspelvoering.

0-1

Sokolov, Ivan – Laznicka, Viktor

Na lang manoeuvreren komt er eindelijk leven in de brouwerij.

36. e4

Wit probeert met zijn sterke loperpaar de stelling te openen.

36…Td8 36…dxe4 37. Lxe4

37. La2 d4?

En zwart zwicht onder de druk. 37…Pc6 38. Lxc4 bxc4 39. exd5 Txd5 40. Dxe6 fxe6 41. Tc1 was ook heel voordelig voor wit, maar hier kon zwart ngo vechten.

38. Lxc4 bxc4 39. Le5 Dxf6 40. Lxf6 Kf8 41. Txd4 Txd4 42. Lxd4

Wit heeft een pion gewonnen maar de technische afhandeling is nog alles behalve triviaal.

42…Pc6 43. Lc3 Ke7 44. f4 Ke6 45. Kg4 Pe7 46. h5 Pc6 47. h6

Sokolov zet die pion alvast klaar voor later! 47. f5+ Ke7

47…f5+

Paniek in de tent, maar er was al niets meer aan te doen voor zwart. Het is nog interessant om uit te zoeken hoe wit kan winnen als zwart ‘niets’ blijft doen.

Een mogelijk vervolg zou kunnen zijn: 47…Pe7 48. Lf6 Pc6 49. f5+ Kd7 50. Lc3 Pb8 (zie analysediagram)

En nu gaat het erom voor wit om de koning binnen te laten komen. Als hij naar f4 gaat om via e5 binnen te dringen, antwoordt zwart met … Pc6. Wit moet met een dubbele dreiging werken. Met de koning teruglopen naar e3 om via d2 op c3 binnen te komen. Dan moet zwart het paard naar b5 omspelen om dat te verhinderen. Vervolgens dient hij de witte koning weer naar f4 te lopen en dan valt Kf4-e5 niet meer te verhinderen. Een plausibele variant is dan: 51. Kf4 Pc6 52. Lf6 Pa7 53. Ke3 Pb5 [53…Pc6 54. Kd2 En Kc3 kan niet meer verhinderd worden.] 54. Lc3 Kc6 55. Kf4 Kd6 56. Lb4+ Kd7 57. Ke5

48. exf5+!

Goed gezien van Sokolov.

Je zou zeggen: neem een tweede pion van het bord en het is klaar. Maar zo eenvoudig is dat niet: 48. gxf6 Pd8! 49. Ld4 [49. Lb4 Pf7 50. Lf8 Kxf6 is ook verre van simpel.] 49…Pf7 en h6 valt.

48…gxf5+ 49. Kf3 Pe7 50. Le5

50…c3

Wederom een opmerkelijke. Zwart hoopt dat zijn paard de witte velden kan houden. Het is natuurlijk de vraag hoe hij verder komt na een zet als 50…Kd5 51. Lg7 Pg6 52. Ke3 Ph4 53. Kd2 Pg6 54. Le5! Pe7 55. Kc3 Kc5 56. Ld4+ Kb5 57. Le3 en nu ligt de weg vrij voor de witte koning om via d4-e5 naar binnen te wandelen. Merk op dat het zwarte paard nooit mag wijken van veld g6.

51. Lxc3 Kd5 52. Ke3 Kc4 53. Kd2 Pg6 54. Le5 Pe7 55. Kc2 Pg6

56. Lc7!

Een mysterieuze loperzet. De bedoeling blijkt weldra

56…Pe7 57. b3+!

Dat was de bedoeling.

57…axb3+ 58. Kb2 Pg6 59. a4

Wit gebruikt zijn a-pion om de zwarte koning weg te lokken, daarom moest de loper naar c7, zodat de pion op a5 gedekt staat.

59…Kb4 60. a5 Kb5 61. Kxb3

De rest is simpel.

61…Kc6 62. Le5 Kb5 63. Kc3 Kxa5 64. Kc4 Kb6 65. Kd5 Kb7 66. Ke6 1-0

Hracek, Zbynek – L’Ami, Erwin

1. Pf3 Pf6 2. c4 e6 3. d4 b6 4. g3 Lb4+ 5. Ld2 Lxd2+ 6. Dxd2 La6 7. b3 d5 8. cxd5 Pe4 9. Dc2 exd5 10. Pc3 Pxc3 11. Dxc3 O-O 12. e3 Df6 13. Pe5 Lxf1 14. Kxf1 c5 15. Kg2 Tc8 16. Tac1 Pc6 17. Pf3

17…Pb4?!

Te ambitieus en daar betaalt zwart meteen de tol voor. Zwart had moeten blijven keepen met 17…Pe7

18. Dd2!

Na deze sterke zet stapelen de moeilijkheden zich op voor zwart.

18…De6?

Dit kost zwart in feit zijn pionnenstructuur. Wit wikkelt vanaf dit moment feilloos af naar een gewonnen eindspel.

Alleen met het onlogische 18…Dd6 Dit dekt indirect het paard, waardoor de partijvoortzetting met 19. Thd1 beantwoord kan worden met [19. a3 Pc6 20. dxc5 bxc5 21. Thd1 Pe7 en zwart heeft nog even geen materiaal hoeven in te boeten. Zwart verkeert evenwel ook hier zwaar in de nesten na bijvoorbeeld 22. e4!] 19…c4! En zwart is uit de problemen.

19. Thd1 Tab8 20. dxc5 bxc5 21. a3 Pa6 22. Dxd5 Dxd5 23. Txd5 Txb3 24. Td7 Txa3 25. Txa7 Ta2 26. Pe5 Pb4 27. Tb7 Taa8 Mijn engine zegt dat 27…Pc2 nog enige weerstand biedt, maar dat kan ik moeilijk geloven.

28. Pd7 g6 29. Txc5 Txc5 30. Pxc5

Zonder paarden zijn zwarts remisekansen heel behoorlijk. In de theorie acht men een dergelijk toreneindspel heel remise-achtig.

30…Pc6

Zwart heeft de ‘pech’ dat wit hier aan zet was, anders zou hij … h7-h5 spelen.

31. g4!

Zeer sterk.

31…h6 32. h4 Pe5 33. g5

Veld f6 wordt vastgelegd.

33…hxg5 34. hxg5 Pc6 35. f4 Tc8 36. Pe4 Pd8

Ga er maar aan staan: zwart heeft geen zinnig plan.

37. Ta7 Kf8 38. Pd6 Tb8 39. Kf3 Kg8 40. Td7 Ta8 41. Kg4 Tb8

Niet vaak is L’Ami in een dergelijke uitzichtsloze stelling terechtgekomen waar hij lijdzaam moet toezien hoe de tegenstander de zwarte stelling systematisch oprolt.

42. e4 Ta8 43. f5 gxf5+ 44. exf5 Tb8 45. Kh5

Nu kon hij het niet meer aanzien. Ondanks het sterk uitgedunde materiaal kan zwart niets ondernemen tegen een fraai slot.

Na 45. Kh5 Ta8 zou wit als volgt verder gaan: 46. Kh6 Tb8 47. g6 fxg6 48. fxg6 Ta8 49. Pf5 Tb8 [49…Pc6 50. Tg7+ Kh8 51. Th7+ Kg8 52. g7] 50. Tg7+ Kf8 51. Th7 Kg8 52. Pe7+ Kf8 53. Pd5 Kg8 54. Pf6+ Kf8 55. Tc7 Ta8 56. g7#

1-0

Van Kampen, Robin – Babula, Vlastimil

1. e4 e5 2. Pf3 Pc6 3. d4 exd4 4. Pxd4 Lb4+ 5. c3 Lc5 6. Le3 Lb6 7. Pf5 Lxe3 8. Pxe3 Pf6 9. f3 O-O 10. c4 d6 11. Pc3 Pd7 12. Le2 Pc5 13. O-O f5 14. exf5 Lxf5 15. Dd2 Lg6 16. f4 Kh8 17. f5 Lf7 18. Tf4 Pe5 19. Taf1 Pcd7 20. b3 De7

21. f6!?

Het is begrijpelijk dat Van Kampen hier dit pionoffer brengt. Hij krijgt er mooie velden voor terug.

21…gxf6 22. Pf5 Dd8 23. Th4 Lg6 24. Pd5 Lxf5 25. Txf5 Tf7

Zwart blijft koelbloedig verdedigen.

26. Thf4

Een normale zet. Vermoedelijk mist wit nu met 26. Ld1! een goede kans het voordeel te behouden. De loper wordt naar het ideale veld c2 omgespeeld en daarmee houdt hij niet alleen veld f5 onder controle maar ook wordt h7 extra onder schot genomen.

26…c6 27. Pc3 Pc5 28. Td4 Td7 29. Dh6

29…Pg6?!

Zwart heeft steeds enige zetten gespeeld, maar nu gaat hij de fout in. 29…Tf7 was opnieuw correct waarna er nog niets beslist is.

30. Tg4?!

Heel jammer. Met 30. Lh5! had zwart fikse problemen gehad. 30…Pe5 31. Txf6 en het ziet er naar uit dat wit al bijna op winst staat.

30…Tg7 31. b4 Pd7 32. Pe4 De7

33. Lf1? Alleen met 33. Pg3 had wit zijn blokkade op de witte velden kunnen behouden.

33…Pde5 34. Tg3 Pf7 35. De3 Te8 36. Ld3

36…Pg5

Voert de druk op, maar zwart kon al materiaal winnen. Het is niet zo gemakkelijk om te zien dat 36…d5! heel sterk is. 37. cxd5 Pd6! met een fraaie veldruiming levert zwart beslissend materiaal op.

37. Tg4?

De beslissende fout. Alleen met 37. Dd4 kon wit de strijd voortzetten. 37…Pxe4 38. Te3

37…Pe5! 38. Pxf6 Pxg4 39. Dxe7 Texe7 40. Pxg4 Tgf7 0-1

Kulon, Klaudia – Schut, Lisa

1. c4 e5 2. g3 Pf6 3. Pc3 c6 4. Lg2 d5 5. cxd5 cxd5 6. e3 Pc6 7. d4 e4 8. Pge2 Lb4 9. O-O O-O 10. a3 Lxc3 11. Pxc3 Lg4 12. f3 exf3 13. Lxf3 Lh3 14. Lg2 Lxg2 15. Kxg2 Te8 16. b4 Dd7 17. Ld2 Pe7 18. Df3 Pc8 19. Tae1 De6 20. Pb5 Dc6 21. a4 Pb6 22. Df4

22…Pxa4

Met sterk positiespel heeft Schut een mooie pion gewonnen.

23. Pd6 Te6 24. Pf5 Dc2?! Het profylactische 24…h6 had zwart groot tot beslissend voordeel opgeleverd.

25. e4! dxe4 26. d5

De witspeelster ziet haar kans schoon om de blokkade over de witte velden te breken.

26…Pxd5 27. Ph6+ gxh6 28. Dxf7+ Kh8 29. Dxe6 Dxd2+ 30. Kh1 Dg5?

Ze speelt op winst, maar dit is een misplaatste winstpoging. Vermoedelijk was de enige zet 30…Pac3 maar dan moest zwart in remise berusten: 31. De5+ Kg8 32. De6+ Kh8

31. Tf5 Pc7 32. Dxe4 Dg7

33. Te5?

De witspeelster revancheert zich ook. Het was heel lastig van te voren te voorzien maar met het briljante 33. Df3!! kon wit profiteren van de desorganisatie in het zwarte kamp. De zwarte koningsstelling ligt open, het paard op a4 is volkomen verdwaald terwijl er niet te doen valt tegen dreigingen als Tf5-f7.

33…Pc3 34. Dxb7 Dd7 35. Dxa8+ Pxa8 36. Te8+ Kg7 37. T8e7+ Dxe7 38. Txe7+ Kg6 39. Txa7 Pb6 40. Ta6 Pcd5 41. Kg2

Na een heleboel complicaties is er dit curieuze eindspel ontstaan. Zwart moet vechten voor remise. De paarden moeten de blokkade handhaven omdat anders de b-pion te gevaarlijk wordt, maar ondertussen probeert wit op de koningsvleugel met als het ware een toren meer vorderingen te boeken.

41…h5 42. h4

Een vreemde zet. Een nutige zet als 42. b5 ligt meer voor de hand om daarna te bepalen hoe je een winstpoging gaat doen.

42…Kf5 43. b5 h6 44. Ta7 Pe3+

Lisa verandert de positie van haar blokkadepaarden maar dat pakt niet goed uit. Zwart had de tegenstander een beetje gek moeten maken met haar paarden. Een mogelijke variant: 44…Pc4 45. Th7 Pce3+ 46. Kf3 Pg4 47. Ta7 Pe5+ 48. Kf2 Pc4 en de blokkade is weer in tact!

45. Kf3 Pec4 46. Tf7+ 46. Th7 Kg6 47. Th8 Pd7 48. Ke2 ziet er erg kansrijk uit voor wit.

46…Kg6 47. Tc7 Kf5 48. Tf7+ Kg6 49. Tf4 Pd6 50. Td4 Pf5 51. Td8 Kf6 52. Td1

Deze begrijp ik niet. 52. Kf4 ligt veel meer voor de hand.

52…Ke5 53. Te1+ Kf6 54. Tc1

54…Pd7

De klok zal Lisa ongetwijfeld parten hebben gespeeld. Het is ook een bijzonder onaangename stelling om te moeten verdedigen. Hoog tijd voor een zet als 54…Pe7 en ik zie werkelijk niet hoe wit dit varkentje moet gaan wassen.

55. b6!

Wit maakt gebruik van tactiek.

55…Pd6 55…Pxb6 56. Tc6+ Kg7 57. Txb6 is kansloos.

56. Td1 Ke6 57. Tb1 Pc4 58. Te1+

58…Kd5

De zwarte koning moet wel naar de damevleugel maar dat geeft de witte koning vrije doortocht. 58…Kf6 59. b7 Pa5 60. Tb1 Pb8 61. Tb5 Pac6 62. Txh5 valt ook niet verdedigen.

59. b7 Pce5+ 60. Ke3 Ze trapt er niet in: 60. Kf4?? Pd3+

60…Pc4+

De beslissende fout. De enige kans op redding bestond nog in 60…Kc6 hoewel wit na 61. Tb1 Kc7 62. Tb5 Kb8 63. Ke4 ook op winst moet staan.

61. Kf4

Nu gaat het hard ineens.

61…Pd6

62. Te7!

Gezegd moet worden dat de tegenstander het nu erg sterk speelt.

62…Pb8 63. Th7 Pc6 64. Tc7 Pb8 65. Tc8 Pa6 66. b8=D Pxb8 67. Txb8 Ke6 68. Tb6 Ke7 69. Txd6

En dan wikkelt ze af.

69…Kxd6 70. Kf5 1-0

Peng, Zhaoqin – Iwanow, Anna

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. Pc3 d5 4. cxd5 Pxd5 5. Ld2 Pb6 6. e3 Lg7 7. f4 P8d7 8. Pf3 c5 9. d5 f5 10. Db3 O-O 11. Td1 c4 12. Lxc4 Pc5 13. Db5 Dd6 14. Le2 Ld7 15. Da5 Tfc8 16. O-O h6

17. Pe5!

Een interessante zet om de zaak te verscherpen. Peng speculeert erop dat zwart de mooie Grünfeldloper niet zal willen opgeven. Ik verwachtte hier een zet als 17. Le1

17…a6?

En inderdaad dat gebeurt.

17…Lxe5 18. fxe5 Dxe5 19. e4! Pxe4 20. Lf4! [Niet 20. Lxh6?? wegens 20…Pxc3 21. bxc3 Dxe2] 20…Dg7 21. Pxe4 fxe4 22. Dd2 was inderdaad goed voor wit.

18. Db4 Nu was 18. e4! zo mogelijk nog sterker. 18…Pxe4 19. Pxe4 fxe4 20. Lb4 Df6 21. d6! is verschrikkelijk voor zwart.

18…Le8

19. e4!

Daar is ie dan eindelijk, de lang verwachte opstoot.

19…Kh8?! Zwart kon op de been blijven met 19…Pcd7 20. Dxd6 exd6 21. Pf3 maar dan zou ze opnieuw afstand moeten doen van haar parel op g7: 21…Lxc3 22. Lxc3 fxe4 hoewel wit na 23. Pd2 ook fantastisch staat.

20. exf5 gxf5 21. Le3 Pcd7 22. Dd4 Tc7

23. Tf3!

Wit mobiliseert het een na het andere stuk met als doel het uitroken van de vijandelijke koning!

23…Pc8 24. Tg3 Pxe5

25. Txg7!

Had ze die loper maar eerder ingeleverd! Nu offert Peng hem van het bord. Het zwarte bolwerk stort met donderend geraas ineen…

25…Kxg7 26. fxe5 Dg6 27. d6 Lc6 28. g3

Een bijzonder sterk gespeelde partij van Peng.

1-0

Wisniowska, Klaudia – Haast, Anne

Zwart staat verloren, maar gelukkig profiteert de witspeelster niet helemaal.

46. Tc7? Het leek mij tijdens het volgen van deze partij dat zwart na een zet als 46. Te7! Kxf4 47. a7 met de dreiging Ld5 zou moeten opgeven. 47…Pe3 48. Lb5 gevolgd door Lc6 brengt de dreiging van dame halen opnieuw in de stelling.

46…Ta2?!

Oei, dat is niet de goede volgorde… Nu kon zwart met 46…Kxf4 47. a7 Pe3! 48. Lb5 Pxc2 49. La4 Pd4+ 50. Kd2 Ta2+ een remisemechanisme in de stelling vlechten. Een mogelijk vervolg: 51. Kc1 (zie analysediagram)

51…Pe2+! 52. Kd1 Pc3+ 53. Kc1 Pe2+ met remise. 54. Kd1 Pc3+ Wit mag vooral niet 55. Ke1 spelen, want dan wint zwart! 55…e3 56. Kf1 e2+ 57. Kf2 Pe4+ 58. Ke1 Ke3 en zwart geeft mat.

47. Txc5+ Kxf4 48. Lb5

48…Pe3

Anne heeft hetzelfde idee gevonden, maar er is een groot verschil:

49. Kd2! Ta5 50. b4 Ta2 51. Le2 f5 52. b5 Ta5 53. Tc6 Pd5 54. b6

Het is nu vechten tegen de bierkaai.

54…Ta1 55. Td6 e3+ 56. Kd3 Pb4+ 57. Kc3 Pxa6

58. Kb2!

Wit speelt het allemaal prima.

58…Ta5 59. Lxa6 Txa6 60. b7 Txd6 61. b8=D

En opgave geëist, zou je zeggen. Anne gaat nog even door…

61…Ke5

62. Db5+

Niet de sterkste voortzetting, maar er is nog geen man (vrouw) overboord.

De allersterkste was nu 62. c4 met de dreiging c4-c5 en dan is de volgende zet min of meer gedwongen: 62…Ke6 [Je moet dan wel 62…e2 63. c5 e1=D 64. Dxd6+ Ke4 65. De6+ zien en het was al laat…] 63. De8+ Kf6 64. Dxe3 en dan is het echt afgelopen.

62…Td5 63. De8+

Weer niet de handigste. Ik weet niet waarom ze 63. De2 niet vertrouwde. De dame blokkeert de vijandelijke pionnen waarna wit met de eigen vrijpion kan gaan rennen.

63…Kf4 64. Kc3 Te5

Inmiddels is de stelling al verre van gemakkelijk. Wit moet nu van goede huize komen om te zien hoe ze alsnog de winst kan afdwingen.

65. Da4+?

En die vindt ze niet!

65. Dh5! Het enige idee dat wint. 65…Te4 Wit kan nu met een paar handige schaakjes de pion een tijdje blokkeren met de dame. Als zwart dan met … f5-f4 gaat proberen de dame te verdrijven, volgen er weer handige damezetten, zodat wits koning de taak op e2 kan overnemen. Daarna beslist wits c-pion. In variantentaal: [65…e2 faalt dan op 66. Dh2+ Ke4 67. Dxe2+] 66. Dh2+ Kf3 67. Dh3+ Kf4 68. Df1+ Ke5 69. De2 f4? [Het is waarschijnlijk slimmer om iets als 69…Kf6 te proberen maar ook dat zal niet helpen na 70. Kd3] 70. Dh5+ Ke6 71. Kd3 Te5 72. Dg4+ Kd6 (zie analysediagram)

73. Ke2 met winst.

65…Te4! 66. Da1

En zonder het vervolg af te wachten gaf de witspeelster remise.

Inderdaad heeft Anne een zwaar bevochten halfje weggehaald met 66. Da1 e2 67. De1 Kf3 68. Kd3 Te7 69. Dh1+ Kg3 70. Dg1+ [70. De1+?? zou nu zelfs verliezen voor wit! 70…Kg2 71. c4 f4 72. c5 f3 73. c6 f2 en zwart wint.]

½ – ½

Alle partijen of fragmenten via de viewer:

Over Herman Grooten

Herman is ruim 40 jaar schaaktrainer. Hij verzorgde lange tijd de schaakrubrieken in Trouw en het ED. Daarnaast was hij Topsportcoördinator bij de KNSB en is hij auteur van diverse schaakboeken en werkt hij voor Schaaksite. Klik hier voor series die hij op Schaaksite heeft gezet.

2 Comments

  1. Avatar
    thysse november 15, 2013

    Herman, ik vroeg me bij Giri’s partij 2 dingen af:

    (1) is 33…Ta4 gevolgd door Pc4 en paardruil niet eenvoudig winnend?

    (2) hoe gaat zwart verder als wit niet 34.h5 maar 34.Le3 speelt?

    met dank voor je commentaar, Elias

  2. Avatar
    HermanGrooten november 15, 2013

    Beste Elias. Je hebt een paar lastige vragen geprepareerd!

    (1) Ik denk inderdaad dat de paardruil afgedwongen kan worden. Wellicht vond Giri het eindspel van toren tegen loper met pionnen op een vleugel toch niet zo eenvoudig, misschien vanwege de geïsoleerde pion op e6. Er is een bekend eindspel van drie tegen drie op een vleugel, toren tegen loper met beide partijen een normale formatie. Speelman-Kasparov, Graz 1981. Leerzaam om na te spelen!

    (2) Ik weet ik niet direct een passend antwoord op. Ik vermoed dat zwart met de koning zal naderen (34… Kf8 gevolgd door … Ke7. Die kan daarna kiezen of hij door het centrum loopt (via d6) of via de flank (… Kf6). Zonder koning kan zwart deze stelling sowieso niet winnen, dus dat is de enige manier om verder te komen. Ik denk dat Giri een slimmere manier zal hebben om zijn stukken te verbeteren alvorens met die koningsmars te beginnen, maar die heb ik niet een-twee-drie kunnen bedenken.

Only ingelogde gebruikers kunnen een reactie achterlaten.