Spieken bij het schaken

In de achtste rond van de Grand Swiss 2019 kwam in twee partijen, die naast elkaar gespeeld werden, dezelfde variant van de Taimanov Siciliaan op het bord. Het betrof de partij tussen Karjakin en Dreev en die tussen Shirov en Yu Yangyi, die tot aan de 20e zet hetzelfde verloop hadden. Zo’n situatie komt hoogst zelden voor. Het bijzondere was dat Karjakin in 2015 tijdens de World Cup dit met wit tegen Yu op het bord had gekregen en die partij had gewonnen. Het gaat hier met name om de 16e zet g4 van Karjakin met wit, waarvan hij zelf na afloop zei dat hij die uit de partij tegen Yu vergeten was.

Naast Karjakin zat Shirov die nota bene tegen Yu diezelfde stelling had bereikt en die in navolging van Karjakin ook op de 16e zet g4 speelde. Uit het verslag op Europe Echecs maak ik op dat Dreev eens keek hoe Yu het nu zou aanpakken tegen Shirov en volgde hij diens voorbeeld. Op de 18e zet week Yu af van zijn partij tegen Karjakin uit 2015 en ook daarin volgde Dreev hem. Het antwoord van Karjakin op de 19e zet was niet de sterkste voorzetting, maar Shirov volgde hem. Yu vond ook niet het sterkste antwoord daarop, maar Dreev volgde hem niettemin.

Tegen die tijd had de hoofdarbiter opgemerkt wat hier gaande was en bracht hij Shirov en Yu over naar de andere speelzaal. Vanaf de 20e zet van wit gingen de partijen hun eigen weg. Karjakin won zijn partij, maar Shirov kwam niet verder dan remise. Dit is niet iets wat vaak voorkomt en ik heb ook geen idee of dit in de Nederlandse clubcompetitie wel eens gebeurt. Maar het is wel apart dat grootmeesters steun zoeken bij het bord naast hen.

13 Comments

  1. Avatar
    MvanLeeuwen oktober 21, 2019

    Helaas laat mijn geheugen me enigszins in de steek en weet ik de details niet meer. Wat ik me wel herinner: twee Sovjets hadden dezelfde vlijmscherpe variant van het Siciliaans voorbereid en in dezelfde ronde op het bord gekregen. Ze speelden met dezelfde kleur. Hun tegenstanders werden door de enorme complexiteit van de stelling voor problemen gesteld die ze achter het bord nauwelijks konden oplossen.

    Als ik moet gokken ging het om de Richter-Rauzervariant en werd het gespeeld in Curaçao 1962. Maar het kan ook een andere variant geweest zijn, in een ander plaats in en ander jaar.

    Hopelijk zijn er mensen met een beter geheugen dan ik!

    Ik weet niet of toen discussie is geweest over afkijken op een ander bord.

  2. Avatar
    adpierik oktober 21, 2019

    Bekend is de Argentijnse Tragedie uit de Interzonale van Göteborg 1955. Drie Argentijnen speelden met zwart tegen drie Russen hadden een nieuwtje in de Najdorf (gebaseerd op een val) dat niet deugde. Weliswaar trapten de Russen in de ‘val’ (een paardoffer), maar het bleek toch de correcte voortzetting te zijn. Er werd over en weer gespiekt, zowel door de Argentijnen als door de Russen, maar de Russen wonnen alledrie hun partij. Zij zijn niet door de arbiter uit elkaar gehaald.

    Er zijn op lager niveau nog veel partijen met deze variant gespeeld. Het grappige is echter dat deze variant op hoger niveau door een Rus (!) ‘gered’ werd bij het Grand Chess Tour Rapid in Ivoorkust. Nepomniasjtsji speelde het met zwart tegen zijn landgenoot Karjakin. De partij eindigde in remise, doordat Nepo goed voorbereid was.

    • Avatar
      yme oktober 23, 2019

      Het was Fisher die de remisevariant bedacht en gespeeld heeft en daarmee de variant gered. Nepo deed het alleen maar na.

  3. Avatar
    wimw oktober 21, 2019

    Een beroemd geval van drie identieke partijen kwam voor in het interzonale toernooi van Gothenborg in 1955. In de 14e ronde speelden drie Sovjet schakers tegen drie Argentijnen, die de Najdorf Siciliaan kozen. Ik citeer Evert Straat die als verslaggever daar was, want ook Donner speelde mee, maar eindigde gedeeld laatste ver achterin het veld. Welnu de Argentijnen [Najdorf, Panno en Pilnik] zouden een nog nooit vertoonde, zorgvuldig uitgeplozen variant ten tonele voeren, waarmee de Sovjets zo achter het bord geen raad zouden weten. Des te minder omdat de variant ogenschijnlijk te weerleggen was met een flitsend paardoffer. Aan die enorme verleiding zouden de Sovjets [Keres, Geller en Spasski] geen weerstand kunnen bieden.

    Het nieuwtje van de Argentijnen was 10….Pd7. Alles leek volgens plan te gaan. Geller offerde inderdaad op de 11e zet zijn rossinant ofwel paard op e6 tegen Panno. Keres [tegen Najdorf] en Spasski [tegen Pilnik] volgden hem, nadat ze eenmaal de weerlegging van Geller met 13 Lb5! gezien hadden. Er werd dus duidelijk gespiekt. En het gezicht van de Argentijnse teamleider Bolbochan, die het nieuwtje ingebracht had, werd steeds langer. Het zijn alle drie prachtige Siciliaanse offerpartijen, waarvan ik er één toevoeg. [pgn eo=t pd=https://www.schaaksite.nl/wp-content/uploads/2019/10/keres_najdorf_1955.pgn][/pgn]

    • Avatar
      Frits Fritschy oktober 21, 2019

      Volgens Fischer had zwart zich met 13… Th7 kunnen verdedigen. Casper Schoppen kwam overigens in 2017 tegen Alina l’Ami met het nieuwtje 14 e5 en won. Geen idee of daarmee de ‘Argentijnse variant’ definitief weerlegd is, of dat daarmee bewezen is dat Casper sterker is dan Fischer…

  4. Avatar
    Frits Fritschy oktober 21, 2019

    Overigens begreep ik dat de scheidsrechter niet zozeer ingreep omdat spelers iets tegen de regels deden, maar omdat de situatie storend was voor in ieder geval Dreev. Zijn bevoegdheid daartoe staat in het Handbook:

    12.2 The arbiter shall:

    (…)

    12.2.2 act in the best interest of the competition,
    12.2.3 ensure that a good playing environment is maintained,
    12.2.4 ensure that the players are not disturbed

     

  5. Avatar
    wimw oktober 21, 2019

    Mijn informatie is dat Keres naderhand die zet 13 Th7 ontdekte en dat de toen ongeveer 15 jarige Fischer dat in het interzonale toernooi van Bad Portoroz van 1958 tegen Gligoric speelde en remise maakte. [pgn eo=t pd=https://www.schaaksite.nl/wp-content/uploads/2019/10/gligoric_fischer_1958-1.pgn][/pgn]

  6. Avatar
    Frits Fritschy oktober 21, 2019

    Wat is jouw bron voor Keres, Wim? Ik kan me herinneren uit een van de Praatschaakboekjes (nog in een verhuisdoos) dat Keres in eerste instantie twijfelde over Lb5, maar uiteindelijk het feestje niet wou bederven, of zoiets, niet dat hij aan Th7 dacht.

    In de link die je geeft verwijst ‘Polarmis’ naar een interview met Gligoric op chessbase, waarin me de volgende zin opviel: ‘So he showed me a game, played somewhere in a minor tournament in Siberia, and asked what I thought about the rook move he was analysing.‘ Ik heb gezocht naar partijen met 13 Th7 in deze variant van tussen 1955 en 1958, maar niets gevonden. Gligoric verwijst dus niet naar Keres.

  7. Avatar
    Frits Fritschy oktober 21, 2019

    Overigens staat op dezelfde link een verwijzing naar Schoppens nieuwtje 14 e5 (14.e5 Nxe5 15.O-O+ Kg8 16.g6 Rg7 17.Bxe7 Qxe7 18.Ne4 Nbd7 19.Bxd7 Nxd7 20.Qxh6 Qe8 21.Rf7 1-0). Een Stockfish-analyse geeft dit resultaat: 14.e5 Nxe5 15.0-0+ Kg8 16.g6 Bxh4 17.gxh7+ Kxh7 18.Bd3+ Kg7 19.Ne4 Nbc6 20.Nxd6 Qxd6 21.Qxh4 Qd4+ 22.Qxd4 Nxd4 23.Be4 = (0.21)

    Dat zou kunnen betekenen dat Caspar niet alleen sterker is dan Fischer, maar ook sterker dan Stockfish…

  8. Avatar
    wimw oktober 21, 2019

    Frits, het is goed mogelijk dat Fischer dit los van Keres gevonden heeft, gezien dat interview met Gligoric. Maar de bron is dezelfde als de partij van Gligoric en Fischer.

    Of particular theoretical note is that the 14th round saw three unsuccessful tries of the novelty 9 … g5 10. fxg5 ♘d7 by players from Argentina when three Soviets tested their sacrifices in the move-order 1. e4 c5 2. ♘f3 d6 3. d4 cxd4 4. ♘xd4 ♘f6 5. ♘c3 a6 6. ♗g5 e6 7. f4 ♗e7 8. ♕f3 h6 9. ♗h4, so the so-called Vespers – (Argentine or Göteborg) variation – with the main continuation being 11. ♘xe6  11 … fxe6 12. ♕h5 ♔f8 13. ♗b5 – and remained under a cloud for more than 2 years, until Paul Keres suggested the improvement 13 … ♖h7 which was later played in Gligoric vs Fischer, 1958 1/2-1/2 and resurrected that Sicilian, Najdorf (B98) line.

  9. Avatar
    Albert Janssen oktober 21, 2019

    Er stond me bij dat Geller de eerste was met het Paard maal e6 offer. Toch handig dat zo’n tactisch zeer vaardige speler het voorbeeld geeft voor de rest 🙂

    Geller – Panno :
    [pgn eo=t pd=https://www.schaaksite.nl/wp-content/uploads/2019/10/geller_panno_1955.pgn][/pgn]

    Gligoric – Fischer:

    en.chessbase.com/post/first-anniversary-of-bobby-fischer-s-death

    The Argentineans were in panic. But on a free day the temperamental Pilnik had come up with the 9…g5 improvement that seemed to give them a powerful weapon against Keres’ new move. The Argentinean team and their helper spent 24 hours analysing every aspect of the devilishly clever Pilnik idea. In the end the great Najdorf made the decision: we play 9…g5.

    This led to the “total chess war” in Gothenburg. Argentina was the second-strongest chess nation after the Soviet Union, and in round 14 chance would have it that the three top players had black against the leading Russians Efim Geller, Boris Spassky and Paul Keres.

    About half an hour into the round the Argentinean plan struck like lightening out of a clear sky. Almost simultaneously the three GMs played the fateful move 9…g5, and the Soviet “analysis engine” came to a grinding halt.

    The tension in the playing hall was tremendous. Three demo boards showed identical positions, and while the Russians sat there in deepest thought Miguel Najdorf wandered around the hall, merrily asking people what they thought of his position. One of them was Svetozar Gligoric, who was writing chess columns in Gothenburg.

    On the boards the sharpest tactician amongst the Russian players, Efim Geller, was the first to play. After 30 minutes he played a three-move combination, sacrificing a knight, offering a bishop and then playing a quiet bishop move: 10.fxg5 Nfd7 11.Nxe6 fxe6 12.Qh5+ Kf8 13.Bb5 Ne5 14.Bg3. Spassky and Keres took almost an hour to find the same moves, which marked the end of the Argentinean dream. All three games were lost by Najdorf, Panno and Pilnik in very similar fashion.

  10. Avatar
    wimw oktober 21, 2019

    Mooie aanvulling en ik zie ook dat in sommige opzichten de versie van Evert Straat uit Praatschaak deel 2 daarmee verschilt. Zoals gezegd was hij als verslaggever ter plekke. Ik heb van hem wel overgenomen dat Geller het voortouw nam tegen Panno. Toen Najdorf en Pilnik zagen wat hun landgenoot overkwam, speelden ze op de 13e zet van zwart Kg7 i.p.v. Pe5. Die partijen lopen parallel, alleen geeft Najdorf eerder op dan Pilnik.

Only ingelogde gebruikers kunnen een reactie achterlaten.