Recensies “She Plays to Win” en “The Best Combinations of the World Champions”

 

In dit artikel behandel ik twee boeken, te weten: She Plays To Win van Lorin D’Costa en The Best Combinations of the World Champions Volume 1 en 2 van Karsten Müller en Jerzy Konikowski.

 

 

She Plays To Win

“Mijn oudere zus Emma had (heeft nog steeds?) er veel plezier in mij te verslaan met golf, tennis en andere spelletjes en sporten. Ze speelde zelfs schaak, totdat ze op 11-jarige leeftijd verklaarde ‘dat het jouw ding zou kunnen zijn’. Dat was erg gul van haar 😊”. Deze woorden zijn afkomstig van de Engelse IM Lorin D’Costa, trainer/coach van vele meisjes en dames in Engeland.

Hij is al jaren bezig met “UK Girls chess project” getiteld ‘She Plays To Win’ (SPTW).

Door de coronacrisis en lockdowns die volgden, bood D’Costa online lessen aan voor Britse meisjes evenals wekelijkse meisjestoernooien op de Lichessserver. Hij doet dit gratis, ouders hebben nog nooit iets betaald om mee te doen. Elke week behandelt hij een vrouwelijke topspeelster en zo legde hij een mooie collectie van geannoteerde partijen aan. Na bijna twee jaar hebben bijna 500 meisjes in het Verenigd Koninkrijk zich ingeschreven, en nog eens 200 meisjes in ons nieuwe beginnersprogramma. En de hoop is dat dit nog maar het begin is. De inkomsten van dit boek gaan regelrecht naar de stichting SPTW.

Het boek bevat zeven delen die als volgt zijn opgebouwd:

PART I – The World Champions

PART II – Judit Polgar

PART III – National Champions & Country Leaders

PART IV – The Future

PART V – Streamers & Twitchers

Lorin D’Costa op de voorgrond, met het hoofdstuk over Judit Polgar (die achteraan aan een tafel op het terras zit)

PART VI – Best of UK

PART VII – Beth Harmon Queen’s Gambit

In totaal zijn er 83 luchtig geannoteerde partijen in het boek opgenomen. Dat Judit Polgar een “status aparte” heeft, wordt ook in dit boek onderstreept. Het aardige was dat D’Costa Belgische roots heeft (zelfs nog Nederlands spreekt!) en hij werd door uitgeverij Thinkers Publishing uitgenodigd om een presentatie over zijn nieuwe boek te geven tijdens de Belgische jeugdkampioenschappen in Blankenberge. Zelf was ik daar ‘toevallig’ ook om een voordracht te houden over mijn nieuwe boek “Sleutelconcepten in het Middenspel 2 – Pionnenstructuren” en was daarom ook in de gelegenheid om Lorin te ontmoeten. Niet geheel toevallig had de organisatie ook Judit Polgar weten te strikken om – naast een training – ook een simultaan voor meisjes te verzorgen. Omdat de boeken vers van de drukpers waren gerold, kon de auteur zijn eerste exemplaar op het terras buiten in ontvangst nemen. Hij sloeg het boek open – hoe kon het ook anders – op een pagina waar Judit Polgar in vol ornaat werd getoond. Met de schrijver, het boek, deze pagina én de levensechte Polgar erachter, kon ik deze bijzondere foto maken (zie foto rechts :).

Lees meer >

Bluebaum Europees kampioen

Het is een beetje ondergesneeuwd, maar in het Sloveense Terme Čatež werd de afgelopen week en tot vandaag het Europees Kampioenschap individueel gespeeld. Vijf Nederlanders zijn afgereisd om hun geluk te beproeven in dit  redelijk bezette kampioenschap.

Naast grootmeester Lucas van Foreest, zien we dat FM Siem van Dael en jeugdwereldkampioene t/m 14 jaar, Eline Roebers op het appèl zijn verschenen. Daarnaast stonden ook Jan Roebers, vader van Eline en de “eeuwige” EK-ganger Jorgen Henseler op de deelnemerslijst. Geen van allen heeft een rol van betekenis gespeeld om de hoogste eer, maar uiteindelijk kunnen we de meeste resultaten beschouwen als “om over naar huis te schrijven”. Dus dat doen we dan maar bij deze.

 

Lucas van Foreest Siem van Dael Jan en  Eline Roebers

(De foto’s zijn van Harry Gielen)

Beste Nederlander werd Lucas van Foreest die een mooie 7 uit 11 bij elkaar sprokkelde. Hij zal zelf misschien niet helemaal tevreden zijn omdat zijn TPR (2554) onder zijn huidige rating van 2572 uitkwam.

Eline Roebers en Siem van Dael zullen (vermoedelijk) meer tevreden zijn met hun score van 5 punten en respectievelijke TPR’s van 2356 en 2421. Ze verloren wel allebei in de laatste ronde en Siem ook nog in de voorlaatste ronde, dus het toernooi heeft voor hem net twee ronden te lang geduurd voor een hogere TPR. Daar staat tegenover dat Siem over negen ronden een mooie IM-norm behaald. Het is inmiddels zijn derde al; nu nog de rating boven 2400 zien te krijgen en we hebben er weer een IM bij!

Vader Jan Roebers ziet wat punten van zijn rating (2156) afgeknabbeld worden, hij eindigde op 4,5 punten maar de TPR zijn niet volgens verwachting zijn geweest.

Hetzelfde geldt ook voor Jorgen Henseler die met zijn TPR ook onder zijn rating uitkwam.

 

Hier is het overzicht van de persoonlijke scores van de Nederlanders:

 

Lees meer >

Alle opties nog open

Luuk Baselmans (links) tegen Daniël Zevenhuizen, waarbij het eindspel waarin wit met loper plus paard moet matzetten binnen 50 zetten in aantocht is… (foto Herman Grooten)

Het eerste team van de Stukkenjagers mocht op zaterdag 2 april op bezoek gaan in Spijkenisse.

Daar werd gespeeld op een zeer mooie locatie in de bibliotheek. Voor Stukkenjagers stond er veel op het spel, aangezien het in de stand zo dicht bij elkaar zit allemaal. Zo kun je de ene weg bovenaan staan en strijden voor promotie en de volgende week weer onderaan staan en moeten vechten tegen degradatie. Bij het team van Spijkenisse 1 speelden er redelijk wat bekende gezichten, die twee jaar geleden juist op bezoek kwamen bij de Stukkenjagers.

 

Het team van de Stukkenjagers kwam lekker uit de startblokken, doordat invaller Rudolf Kat (9) een mooie overwinning boekte. Uit de opening kreeg Rudolf een mooie aanval, waarmee hij later na mooie voorbereidende en kalme zetten een soepele overwinning boekte en zo het eerste punt binnenhaalde.

Daarna was op het bord naast mij Nick Bijlsma (8) als tweede klaar. Hier werden vredig de punten gedeeld. Nick probeerde met de zwarte stukken kansen te creëren in het eindspel dat snel ontstond, maar helaas zat er niet veel bijzonders in en werd er al gauw remise besloten.

Lees meer >

In Memoriam: Armin Kohlrausch

Woensdagavond. De computer gaat aan, koptelefoon klaar om het geluid te testen. Skype wordt opgestart en om 19.30 uur wordt er ingebeld. De schaaktraining kan beginnen…

 

Armin Kohlrausch (foto Hub van de Laar)

Dat is sinds vandaag niet meer het geval. Begin deze week werd ik opgeschrikt door een telefoontje van iemand die ik niet kende maar die mijn telefoonnummer via het internet had weten te vinden. Deze heer, Prof. Dr. Steven van de Par, een Nederlander die werkzaam is op de universiteit van Oldenburg in Duitsland, meldde mij het zeer onverwachte overlijden van de mij zeer bekende en dierbare Armin Kohlrausch. Aan het slot van een conferentie in Stuttgart die ging over zijn specialiteit geluid was Armin tijdens een presentatie die hij gaf, heel onverwacht in elkaar gezakt. Vanuit de zaal snelden mensen toe die geprobeerd hem te reanimeren en ik begreep ook dat een ambulance vrij snel ter plekke was, maar het heeft niet meer mogen baten. Op 68-jarige leeftijd heeft een goede schaakvriend, mijn trouwe schaakstudent, maar vooral een heel aardig en bescheiden mens het leven gelaten, terwijl hij nog volop in het leven stond en boordevol plannen zat. Ik kan het nog steeds niet bevatten…

Armin Kohlrausch was een Duitse hoogleraar, al heel lang wonend en werkend in Nederland. Tegen de tijd dat hij tegen zijn pensioen aanliep, ongeveer anderhalf jaar geleden, had hij besloten zijn vroegere hobby, het schaken, na ruim 40 jaar weer op te pakken. Hij was specialist op het gebied van alles met audio en geluid te maken heeft. Behalve dat hij een deeltijdbaan bij Philips had, werkte hij ook op de Technische Universiteit in Eindhoven. Bovengenoemde Van de Par vertelde mij door de telefoon dat Armin zijn begeleider was tijdens zijn promotie. Later werden beide collega’s bij Philips, en zij zijn altijd in contact gebleven met elkaar. Tijdens de conferentie in Stuttgart hebben zij nog veel van gedachten gewisseld over diverse onderwerpen omdat zij ook nog bezig waren aan het schrijven een paar papers. Steven vertelde dat Kohlrausch nog vol energie zat tijdens die conferentie.

Armin had mij aan het begin van die week nog een fotootje opgestuurd van een schaaktafeltje met als onderschrift: “Groeten uit Stuttgart!” (zie foto links).

Ik heb hem nog vóór de coronacrisis voor het eerst kennis gemaakt met deze bijzonder aimabele en ook heel bescheiden persoonlijkheid. Hij werd lid van de schaakvereniging WLC (Woensel Lichttoren Combinatie) in Eindhoven waar mijn zoontje Tommy bij de senioren speelde. Zo’n beetje één van de eerste partijen die Armin speelde was op het weekendtoernooi in 2019 toen ze tegenover elkaar kwamen te zitten. Hun partij verliep zo:

Lees meer >

Recensie: 64 schaaksonnetten

Het is alweer een tijdje geleden dat ik een boekje kreeg toegestuurd getiteld “64 schaaksonnetten” dat ik nu eindelijk heb kunnen doornemen. Auteur Martien Snoep is verantwoordelijk voor deze 64 sonnetten. Voordat ik inhoudelijk op het boekje inga, lijkt het mij geen kwaad kunnen om eerst te formuleren wat het begrip sonnet inhoudt.

 

Kort gezegd komt het erop neer dat een sonnet een gedicht is van veertien regels, dat min of meer uit twee delen bestaat. Schrijver en vertaler Jules Grandgagnage leert ons in een aardig artikel meer over het wezenskenmerk van het sonnet en geeft ons ook een lesje in geschiedenis mee in zijn stuk “Betekenis & Definitie” van het sonnet.

 

Het voorwoord van Teun Meirink, de voorzitter van Schaakvereniging Voorschoten, geeft eigenlijk aan hoe en waarom dit boekje tot stand is gekomen. Nadat Martien Snoep lid was geworden van het MMS (MaandagMiddagSchaak) van de vereniging heeft hij zich vanaf het moment dat de coronacrisis begon, gestort op het schrijven van sonnetten. Dat viel in goede aarde, want Snoep kreeg aanmoedigingen van anderen om hiermee verder te gaan. Ongetwijfeld met de gedachte dat de coronacrisis ons weliswaar beperkte in onze lichamelijke bewegingsvrijheid, maar niet in onze intellectuele ontwikkeling. Waar veel schaakclubs zich stortten op het online schaak, weer andere verenigingen de moeite namen om een periodieke nieuwsbrief op te zetten om het contact met hun leden intact te houden, waren deze schaaksonnetten natuurlijk ook een mooi instrument om schakers wekelijks te verrassen. Dit aspect – dat de sonnetten werden geschreven tijdens de lockdowns van 2020 en 2021, toen het (fysieke) schaakleven volledig was platgelegd, bleek een schot in de roos.

Lees meer >

Zware gevechten in Tilburg

De aanloop naar de wedstrijd tussen De Stukkenjagers en Paul Keres 2 was geen gemakkelijke. Teamleider Nick Bijlsma ging op wintersport (testte een week daarvoor ook nog positief op corona…) en daarnaast waren onze jeugdspelers door ziekte en andere oorzaken ook niet aanwezig. Gelukkig hebben wij een grote vereniging en vooral een betrokken en actieve externe wedstrijdleider in de persoon van César Becx die er in slaagde om te voorkomen dat we met drie lege borden zouden starten. Sterker nog: hij wist zeer behoorlijke invallers te regelen die hun huid zo duur mogelijk verkochten. Dat is nog eens teamspirit!

Blik de zaal van Cinecitta bioscoop, het thuishonk van De Stukkenjagers

Het tweede van Paul Keres was op papier sterker dan ons team, waar zijn de tijden gebleven dat wij het eerste van Paul Keres op een nederlaag trakteerden? Dat team verblijft in de andere eerste klasse (1A) en staat daar fier bovenaan. De gemiddelde rating van 2356 is natuurlijk Meesterklassewaardig en daar hoeven wij als De Stukkenjagers voorlopig even niet aan te denken. Hoewel…? Na deze ronden staan er maar liefst vijf ploegen op hetzelfde puntenaantal bovenaan. Dat is bijzonder, want dat betekent dat stiekem elke ploeg droomt van een kampioenschap, maar het is aan de andere kant ook niet denkbeeldig dat er een degradatie op de loer ligt. Het kan dus zomaar alle kanten op in deze krankzinnige klasse 1B.

 

Omdat ik zelf tot ongeveer aan de 40ste zet gekluisterd zat aan mijn bord en daarna op een zeer geanimeerde wijze ben gaan analyseren met mijn tegenstander, loop ik de verschillende borden van boven naar beneden even af, waarbij ik een paar citaten van de spelers zelf gebruik. De volgorde waarin de partijen werden beëindigd, is mij namelijk ontgaan. Wel dat de tussenstand op een gegeven moment 4,5 – 1,5 in het voordeel van ons teams was, met de constatering dat er de nodige bedenkelijke stellingen aan onze zijde over waren gebleven.

Lees meer >

Recensie: Modern Chess– From Steinitz to the 21st Century

In deze recensie bespreek ik het boek Modern Chess – From Steinitz to the 21st Century van de Schotse IM Craig Pritchett (geboren 1949). Pritchett heeft diverse schaakboeken op zijn naam staan, won twee keer het Schotse kampioenschap en vertegenwoordigde Schotland op meerdere Olympiades.

 

 

Het boek bestaat uit zes delen:

  • From the Romantics to the Early Modern Age
  • Resolving Classical Tensions
  • Hypermodern Ideas and the Maturing Mainstream
  • Soviet Dynamics
  • Professional Sport in a New Information Age
  • Mastery in the Modern Computer Age

 

Elk deel behandelt een periode uit de schaakgeschiedenis en is onderverdeeld in hoofdstukken, die gaan over bekende grootmeesters uit deze periode. Elk hoofdstuk vertelt kort iets over het leven van elke grootmeester, alsook zijn/haar speelstijl en in een bredere context bijdrage aan de ontwikkeling van het schaakgedachtegoed in een bepaalde periode. Dit wordt concreet gemaakt aan de hand van ongeveer twee tot zes voorbeeldpartijen. 

Lees meer >

Giri mist winst in rapidschaak en komt daardoor niet in finale

Na het vorige verslag van collega Dimitri Reinderman, waarin hij liet zien hoe Anish Giri met verfrissend spel de halve finales van de GP in Belgrado had behaald, pakken we de draad op bij zijn K.O.-tweekamp tegen Dmitry Andreikin. De andere halve finale ging tussen Maxime Vachier Lagrave en Richard Rapport, waarin laatstgenoemde vrij verrassend de winst pakte.

De beginstelling staat klaar (foto Lennart Ootes)

 

De strijd tussen Giri en Andreikin werd een fascinerend gevecht, voornamelijk aangegaan door onze landgenoot. Want het “verfrissende spel” dat hij liet zien in de voorronden, kwam ook weer tot uiting in deze halve finale. Niettemin bleek de Rus een zeer taaie opponent te zijn, waardoor Giri in de eerste twee partijen met het reguliere speeltempo niet verder kwam dan twee remises. Dus moest er een barrage aan te pas komen om te bepalen wie er naar de finale zou mogen. In de eerste rapidpartij, waarin Giri zwart had, nam hij genoegen met een zetherhaling, terwijl hij mogelijkheden had om wellicht voor meer dan de remise te gaan.

Dimitry Andreikin (foto Lennart Ootes)

Maar met wit slaagde hij erin om de tegenstander zwaar onder druk te zetten en op een gegeven moment had hij zelfs beslissend voordeel in handen. Dat was eindelijk allemaal niet eenvoudig, hij koos een paar keer voor de suboptimale voortzetting. De Nederlander merkte later op dat hij op een gegeven moment, toen hij in tijdnood kwam, “veel dingen begon te missen”. Het is altijd zo dat als er een scherpe stelling op het bord komt – en dan voornamelijk bij het rapidschaak – om toch nauwkeurig te blijven rekenen, maar ook soms op je intuïtie te vertrouwen. Dat lukte niet en helaas raakte Giri de draad volledig kwijt in het woud aan varianten.

Anish Giri (foto Lennart Ootes)

Met een paar rake klappen sloeg Andreikin het initiatief af en slaagde hij erin om op fraaie wijze af te wikkelen naar een gewonnen paardeindspel. Dat was een hard gelag voor onze topspeler, omdat hij bij het bereiken van de finale een forse stap had kunnen zitten in de strijd om zich te kwalificeren voor het kandidatentoernooi. De hoop om ooit wereldkampioen te worden is nog altijd een brandend verlangen en zou natuurlijk ook fantastisch zijn voor het Nederlandse schaak! Ik laat aan de hand van een paar diagrammen Giri’s verrichtingen in deze tweekamp tegen Andreikin zien; de volledige analyses treft u aan in de viewer verderop.

 

Giri, Anish – Andreikin, Dmitry (eerste matchpartij, regulier tempo)

Lees meer >

Recensie van verschillende boeken

Soms ploft er ineens een pak op de deurmat en dan weet ik dat de uitgeverijen niet stil hebben gezeten. Het Londense Gambit is een trouwe klant en ook New in Chess kan er wat van, zeker als ze hun bevriende Amerikaanse uitgeverij, Russell Enterprises van dienst willen zijn. Het boek dat het langst moest wachten op een recensie doe ik daarom maar als eerste:

 

 

Modern Chess Opening Repertoire for White – James Rizzitano

De Amerikaanse IM James Rizzitano heeft in zijn nieuwste boek een openingsrepertoire voor wit in elkaar gesleuteld dat begint met 1 e4. De auteur zegt in zijn inleiding dat hij dit repertoire zo compact mogelijk heeft gehouden. Als reden hiervoor geeft hij op dat hij een vriend heeft met een indrukwekkende openingscartotheek maar dat deze sommige boeken hiervan zelfs nooit geopend heeft! Rizzitano denkt dat zijn vriend beter af is met een relatief dun boekje maar dat hij dat dan wel van kaft tot kaft moet bestuderen…

Zijn criteria voor de diverse varianten die hij heeft gekozen zijn kort gezegd:

  • De opening moet regelmatig gespeeld zijn door topspelers in belangrijke partijen.
  • De opening moet een gezonde theoretische reputatie hebben.
  • De opening moet mogelijkheden geven om de tegenstander te overspelen in het middenspel.
Lees meer >

TAPIJTGIGANT OPEN Alkmaars Schaak Kampioenshap 2022

INDELING

Groepsindeling
groep A: KNSB-rating >1900
groep B: KNSB-rating >1600 en <=1950 groep C: KNSB-rating <=1650

Afhankelijk van het aantal deelnemers, kan de toernooi organisatie besluiten om groepen samen te voegen of te splitsen.

PROGRAMMA
Inschrijving: vrijdag 25 maart 2022, tussen 18.30 uur en 19.00 uur
Opening: vrijdag 25 maart 2022, 19.15 uur
1e ronde: vrijdag 25 maart 2022, 19.30 uur

2e ronde: zaterdag 26 maart 2022, 10.00 uur
3e ronde: zaterdag 26 maart 2022, 14.30 uur
4e ronde: zaterdag 26 maart 2022, 19.30 uur

5e ronde: zondag 27 maart 2022, 10.00 uur
6e ronde: zondag 27 maart 2022, 14.30 uur
Prijsuitreiking: zondag 27 maart 2022, na afloop partijen

Voor alle verdere info klik op: ASK 2022

Lees meer >