Caruana wint London Chess Classic na tiebreak

In mijn vorige verslag deed ik de weinig gewaagde voorspelling dat Fabiano Caruana de London Chess Classic zou gaan winnen. Zo geschiedde. De uitgangspositie na zes ronden was ook bijzonder gunstig, een punt voor op het peloton, een half punt op de speler met de één na laagste rating (Nepomniachtchi), in de laatste ronde wit tegen de speler met de laatste rating (Adams). En Nepo moest nog met zwart tegen Carlsen. Wat niet verwacht werd: de Rus won die partij! Omdat hij een ronde eerder ook al van Anand had gewonnen stond hij en niet Caruana een half punt voor. Uiteindelijk kwam het toch nog goed voor de Italiaanse Amerikaan: hij won eerst in een lange partij van Adams en versloeg toen in een spannende tiebreak Nepomniachtchi. Voordat ik hiervan uitgebreider verslag doe, eerst de eindstand van het toernooi en van de Grand Chess Tour:

 

Dat Nepomniachtchi (of Nepomnjasjtsji zoals teletekst hem noemt, laten we het op Nepo houden) met zwart van Carlsen won was achteraf niet eens zo heel verrassend. Nepo had namelijk al drie keer eerder van hem gewonnen en nooit verloren in klassieke partijen. Goed, twee van die partijen waren uit 2002 en 2003, maar toch. Er was nog een factor waardoor de onderlinge stand 4-0 werd: Carlsen was snipverkouden. De wereldkampioen speelde ook erg slecht: eerst miste hij een een kans op groot voordeel, daarna een kans op klein voordeel, daarna blunderde hij een pion en tot slot ook nog een stuk. “Ik zag geen enkele zet van mijn tegenstander aankomen”,  klaagde hij na afloop.

Lees meer >

Nakamura laat Carlsen ontsnappen

Zoals u misschien weet is Carlsen een lastige tegenstander voor Nakamura in partijen met normale bedenktijd. Voor u en mij natuurlijk ook, maar  bij Carlsen-Nakamura stond het op een gegeven moment (exlusief remises) iets van 12-0 (de huidige tussenstand weet ik eerlijk gezegd niet) en dat is niet wat professor Elo voorspeld zou hebben. De gedachten bij het begin van de partij gisteren zullen dus iets geweest zijn van “Een goede kans om eindelijk een partij te winnen!” (Carlsen) en “Vandaag moet het toch eens een keer kunnen lukken!” (Nakamura). Het lukte bijna. Beide spelers gingen voor de winst. Er onstond een ongelijke materiaalverhouding van twee stukken tegen toren en drie pionnen. Vervolgens won wit een kwaliteit en in het eindspel had zwart dus drie pionnen voor het stuk. Carlsen speelde het echter onhandig, raakte een paar pionnen kwijt en het eindspel van toren, paard en pion tegen toren en twee pionnen moet gewonnen geweest zijn voor wit. Toen was het echter de beurt aan Nakamura om onhandig te spelen. Hij liet een zwarte vrijpion toe op c2 en vervolgens ook nog een zwarte koning op d2. Ja, dan zit er niet meer dan remise in.

Natuurlijk gebeurde er meer in het toernooi. Caruana won zijn tweede partij in ronde vijf, Nepo zijn eerste in ronde zes. En er werden veel remises gespeeld. Dat levert de volgende stand op:

Dan eerst de hierboven besproken partij.

Lees meer >

AlphaZero vermorzelt Stockfish in match

Groot nieuws in de wereld der engines. Het programma AlphaZero van Deepmind (Google) heeft met grote cijfers gewonnen van Stockfish: 64-36 (28 overwinningen, 72 remises). Het bijzondere is dat AlphaZero gebaseerd is op AI. Gewone engines doen wat de programmeur ze opdraagt (maar dan heel erg goed). AZ krijgt alleen de schaakregels ingevoerd en leert dan door heel veel tegen zichzelf te spelen wat de beste zetten zijn. Een ander verschil is dat zijn speelkracht niet gebaseerd is op heel diep rekenen (zoals bij de meeste engines) maar op superieure evaluatie.

Lees meer >

Jorden van Foreest vijfde op WK junioren

Het is Jorden van Foreest niet gelukt om wereldkampioen te worden. Winst tegen de Noor Aryan Tari was genoeg geweest; helaas werd het remise en daarom slechts een vijfde plaats voor Jorden (en de titel naar Tari). Lucas en Robby deden het met een 26e en 36e plek ook goed, Liam en Casper wisten het linkerrijtje helaas niet te halen.

Eindstand

Omdat er diverse spelers gedeeld tweede stonden was het vooraf voor Jorden onzeker of een overwinning genoeg zou zijn voor de titel (net zo min als Tari wist of remise genoeg was), maar het was duidelijk dat er op winst gespeeld moest worden. Jorden koos voor een rustige opzet en kreeg i het Itiliaans licht voordeel. Uiteindelijk kreeg hij een paardeindspel waarin zijn koning op de vierde en die van zwart op de zesde rij stond, en zwart dus nauwkeurig moest verdedigen. Dat deed de Noor goed met o.a. het nauwkeurige 44…g5! En zo werd Tari, die in januari in Wijk aan Zee speelt, de verdiende wereldkampioen. Maar ook Jorden speelde een goed toernooi met een TPR van 2631 en lichte ratingwinst.

Partij van Jorden

Lees meer >

WK Jeugd: analyses overwinningen van Robby en van Jorden

Zoals u in de vorige verslagen heeft kunnen lezen is het na de eerste rustdag een stuk beter gegaan met de Nederlandse delegatie. Vooral Robby en Jorden scoorden er op los: Robby haalde 3.5 punten na de rustdag, Jorden won zelfs alle vier de partijen. Hieronder kunt u van beide spelers een leuke overwinning vinden. Overigens hebben de beide matadoren vandaag het niet rustig aan gedaan: ze zijn via de bergen tot helemaal in Slovenië gelopen! Zelf ben ik vandaag in zowel Slovenië als Oostenrijk geweest, maar dan wel op de fiets…

Jorden speelde in de negende ronde met wit tegen de Rus Aleksey Sorokin (2483). Zou die zich goed voorbereid hebben? Als dat zo was, merkten we er niets van…

1. e4 c5 2. Nf3 d6 3. d4 cxd4 4. Nxd4 Nf6 5. Nc3 a6 6. Be2 e5 7. Nf3 h6 8. Nd2 b5 9. a4 b4 10. Nd5 Nxd5 11. exd5
De Russen hebben twee grootmeesters als coaches mee, maar toch moet er iets zijn misgegaan met de voorbereiding. Jorden had namelijk eerder dit toernooi deze stelling ook al op het bord, maar dan met de dame op c7 in plaats van de pion op h6, dat is gunstiger (of minder ongunstig) voor zwart.
11…Be7
Die andere partij tegen de Chinees Yan Liu (met een net iets andere stelling dus) ging verder met 11… a5 12. Bb5+ Bd7 13. Qg4 Db7 14.Pc4 Dxb5 15.Pxd6+ Lxd6 16.Dxg7 met ingewikkelde maar voor wit gunstige complicaties (later verprutste Jorden een beter eindspel en verloor zelfs nog dankzij een blunder).
12. a5
Een nuttige zet. Pion a6 wordt vastgelegd, pion b4 geïsoleerd en b6 is een
mogelijk steunpunt voor het paard.
12…Bf5 13. Nc4 Nd7 14. Bd2

Lees meer >

WK Junioren: rustdagavonturen en twee partijfragmenten

Vandaag was er op het WK junioren een rustdag. Maar wat nou rusten, tijd voor lichamelijke activiteit! Een gedeelte van de groep ging een berg beklimmen, wandelend dan. Helaas heb ik daar geen foto’s van, wel weet ik dat ze volgens de app van Ivan 7 kilometer gelopen hebben. Waar ik wel foto’s van heb is van mijn eigen avonturen. Ik ga traditioneel op een rustdag met een fiets ergens heen. Voor vandaag was het plan om naar Oostenrijk en/of Slovenië te fietsen. Bergop geen bezwaar, want dat had ik niet meer gedaan sinds mijn avonturen op de Col du Chat. Het begon goed: ik kon bij het hotel een mountainbike lenen, zonder te betalen dus. Goede service! Ik vroeg nog of ze een slot erbij had, maar dat was niet nodig zei zei. En inderdaad, toen ik even een supermarkt inging en de fiets buiten liet staan stond hij er nadat ik weer buiten was gewoon nog (en ergens op internet las ik ook nog dat het best wel zoeken is als je in Italië een fietsslot wil kopen). Ik had niet tevoren op Google Maps gekeken, want gewoon de borden volgen zou me ook naar de bestemming brengen toch? Helaas bleken de borden alleen naar autowegen te verwijzen… daar had ik geen zin in en na nog wat klimwerk op een lokale berg ging ik maar even weer lunchen in het hotel. Daar zag ik ook nog wat anders.

Lees meer >

Pathena Rotterdam redt het niet tegen kampioen Kennemer Combinatie

Vol optimisme togen we richting Haarlem. Kennemer had uit de eerste twee wedstrijden slechts één punt gescoord, dan moesten we kans hebben. Bij ons ontbrak Ftacnik en bij hen van Wely vanwege het Europees kampioenschap landenteams op Kreta. In de mooie schaaktempel, het denksportcentrum Haarlem, was alles in gereedheid voor een goede strijd. Bij het zien van de opstellingen en kijkend naar de (gemiddelde) rating zouden we licht in het voordeel zijn. De werkelijkheid hield zich niet aan de prognoses. Het volledige middenblok, wat vaak zo belangrijk is voor succes, liet het vandaag afweten. Met zes nullen van bord twee tot en met zeven, was de nederlaag een feit. Gelukkig stonden daar vier zeges aan de andere borden tegenover. Met 4-6 gaan we richting volgende ronde tegen SISSA. ( 25 november).

Langs de borden: (onze spelers met wit aan de oneven borden)

1.Dimitri Reinderman speelde een “mooie “ partij, geschikt voor een schoonheidsprijs(?). Hij wist wel raad met de slavische opbouw van Miguoel Admiraal. De zet d4 gaf al beslissend voordeel wat professioneel werd uitgebouwd. Met een pionoffer kreeg hij een sterke aanval en de open g-lijn. Als eerste gingen hier de stukken in de doos na Dd8.

2.Kevin Nguyen had het zwaar tegen David Klein. Tegen de Réti verdedigde hij zich met een Koning Indische opbouw. Hij kwam gedrukt te staan, had te weinig ruimte, hetgeen resulteerde in pionverlies. Dat besliste, nadat nog een pion verdween, de partij.

Lees meer >

EK R7: Nederlandse teams stomen door

Nederland is “on fire”! Weer wonnen zowel de mannen als en vrouwen, en hoe! De Nederlandse heren wonnen met 3-1 van Wit-Rusland. Niet onverwacht, maar wel netjes. De vrouwen deden het nog beter: het sterke Hongaarse team werd met maar liefst 3.5-0.5 verslagen. Met nog twee ronden te gaan staan de heren met 9 matchpunten slechts een punt achter de derde plaats. De vrouwen hebben 8 matchpunten en staan twee punten achter op de nummer drie.

Heren

Wit-Rusland heeft vier behoorlijke grootmeesters, maar geen wereldtopper, dus Nederland was favoriet. Op Anish Giri dus de druk op zijn status waar te maken. Hij had wel zwart, maar langzaam kwam hij in de overhand nadat wit na dameruil zijn stukken passief neerzette. Zwart kreeg een vrijpion, kwam een pion voor en tikte soepel het punt binnen. Giri heeft nu een TPR van 2830, Carlsen zou er zich niet voor schamen…

De vorm van Ivan Sokolov is wel eens beter geweest. Remise met zwart tegen Aleksandrov is ok, maar de manier waarop…  In het middenspel kreeg Sokolov met zwart drie pionnen en toren voor twee stukken, goede deal dus. Op zet 29 had hij een kwaliteit moeten offeren en dan groot voordeel gehad. In plaats daarvan kwam 29…Tg3??, zeer waarschijnlijk 30.Pxh5! overzien hebbend. En zet later had wit kunnen winnen met 31.Pf6+. In de partij stond wit ook nog wel goed tot gewonnen, maar hij speelde het niet handig, waarna Sokolov kon ontsnappen naar een eindspel waarin hij voor een loper drie pionnen had, genoeg voor remise.

Ook Erwin l’Ami zal niet tevreden zijn met zijn partij van vandaag. Ik zag de stelling na 21.Txf5 en ging materiaal tellen, hij had vast iets geofferd. Wat bleek: wit had gratis een droomstelling! De zwarte koning was om een of andere reden van g8 naar d8 gelopen en stond daar totaal niet veilig. L’Ami won een pion, maar speelde het voor de tijdcontrole niet handig en daarna moest wit weer opnieuw beginnen. Dat ging wel goed: er ontstond een stelling waarin beide spelers twee verbonden vrijpionnen hadden (gh tegen ab), maar wit iets verder was. 51.h5! had waarschijnlijk gewonnen, in de partij ontsnapte zwart met toren tegen toren paard.

Met een 2-1 voorsprong is het logisch om niet al te veel risico te nemen, maar Jorden van Foreest had de hele partij al goed gestaan. 36.Pe6+! was zelfs winnend geweest en ook later in het toreneindspel stond hij een pion voor. Zwart kreeg echter tegenkansen en na 63…f3! was het wit geweest die moest gaan oppassen.  Op zet 65 moest zwart kiezen welke pion op te spelen. 65…f3 had remise gemaakt, na 65….g3 wist Jorden toch nog te winnen. TPR van 2721 nu, lekker!

Lees meer >

EK r6: Nederlandse teams vinden weg omhoog

De rustdag heeft de Nederlanders bij het EK landenteams blijkbaar goed gedaan. Zowel de heren als de dames wonnen hun wedstrijd met 2.5-1.5. Beide teams hadden sterke tegenstanders: de heren versloegen Tsjechië, de dames Duitsland.

 

Heren

De teams van Tsjechië en Nederland zijn qua ratings ongeveer gelijkwaardig en dat weerspiegelde zich in de onderlinge match. Nergens op de vier borden werd het evenwicht verbroken; op één moment na dan, waarover later meer. Kopman Anish Giri speelde een voorbereid kwaliteitsoffer tegen de Grünfeld van Navara. Wit kreeg hoogstens een miniem voordeeltje, de Tsjech ruilde bekwaam wat geruild moest worden en remise was een feit. Ook de andere witpartij leverde Nederland weinig op. Benjamin Bok had in een stelling met zware stukken en ongelijke lopers theoretisch gezien wat voordeel, maar praktisch was er niets mee te beginnen. Zoiets was ook het geval bij Erwin l’Ami. In principe zou wit in de slotstelling iets beter moeten staan, maar een plan verzinnen iets niet zo makkelijk en de witspeler koos daarom voor een zetherhaling. Zo bleef de partij van Jorden van Foreest over, wiens tegenstander al vanaf het vroege middenspel claimde licht voordeel te hebben. Jorden wachte rustig af wat wit zou doen. Er ontstond een stelling met aan beide kanten een toren en dame; eigenlijk had wit niets, maar hij bleef op winst spelen. Vlak na de tijdcontrole verbruikte de witspeler echter veel tijd en toen was het Jorden die op winst ging spelen. Er waren diverse manieren waarop wit remise kon maken, hij zag of koos ze echter niet. Met 57…c4! maakte zwart een vrijpion en toen werd het spannend. Nog steeds kon wit remise maken, maar zou hij het vinden? Nee! 62.Tb7 was een verliezende blunder. Terwijl vrijwel iedereen verwacht had dat het 2-2 zou worden, haalde Jorden van Foreest op de valreep voor Nederland de overwinning binnen!

Lees meer >

EK R5: Oranjeteams verliezen weer


Halverwege het toernooi van het EK landenteams zitten zowel de Nederlandse heren als dames in een dipje. Voor de tweede achtereenvolgende dag verloren beide teams. Vandaag was dat ook nog tegen teams die Nederland zou moeten kunnen hebben. De heren verloren met 2.5-1.5 van Roemenië, de dames zelfs met 3-1 van Wit-Rusland.

Heren

Twee nederlagen op rij, is er sprake van een crisis? De KNSB heeft verklaard dat de positie van coach Loek van Wely niet ter discussie staat, dan weet  je het dus wel. Er werd ook afgeweken van de vertrouwde strategie van niet verliezen, allereerst door wel te verliezen, maar ook door niet solide met zwart te spelen. En dat terwijl kopman Giri met wit deed wat er van hem verwacht mocht worden: een dame weggeven. Op zo’n manier dat hij heel veel compensatie kreeg en zwart totaal overklast werd, een heerlijke partij eigenlijk gewoon. In de andere witpartij gebeurde niet zoveel en speelde Ivan Sokolov een solide remise (het kan dus wel). Erwin l’Ami deed het tot nu toe goed dit toernooi, maar ook in een goed toernooi kun je mindere dagen hebben. 19…c5 lijkt niet zo’n handige beslissing, de structuur die daarna ontstaat geeft zwart een onaangename stelling met weinig tegenspel. Erg lastig te verdedigen met zwart en dat lukte ook niet. En dan Jorden van Foreest. Het plan met h6, g5, h5 en g4 in een rustige Italiaan is wel bekend; had hij gewonnen, dan was hij met goudstukken bedolven. Het deed mij echter denken wat Adhiban tegen hem deed in Hoogeveen, ook met g5, h5 en g4. Het resultaat was hetzelfde. Zwart kreeg geen aanval en wit kwam materiaal voor. Het eindspel met toren en paard tegen paard en drie pionnen was nog wel interessant, maar ook niet al te moeilijk gewonnen voor wit. En daarmee verloor Nederland de match. Strafexpeditie op de rustdag?

Lees meer >