Tata in de media (5) : Slotbeschouwingen

Fabiano Caruana heeft het Tata Steel Chess Tournament gewonnen op bijzondere wijze. Een start van 3½ uit 6 (met vijf remises) liet hij volgen door een serie van 6½ uit 7. Met 10 uit 13 bleef hij twee volle punten voor op de nummer twee, Magnus Carlsen. De nummers één en twee van de wereld werden gewoon eerste en tweede, zij het in omgekeerde volgorde. Spectaculair was de gedeelde vierde plaats van Jorden van Foreest, die daardoor bovendien de top-100 van de wereld binnenkomt op plaats 70.

Toernooiwinnaar Caruana. (Foto: Tata Steel Chess Tournament.)

Gert Ligterink maandag in de Volkskrant: “In dit toernooi bleek weer eens dat Hein Donner gelijk had toen hij schreef ervan overtuigd te zijn dat niets zo bevorderlijk is voor een excellent toernooiresultaat als een volkomen onverdiende overwinning. Caruana trof dat gunstige lot in de achtste ronde, waarin hij na een wisselvallige partij glad verloren stond tegen Vishy Anand. In kennelijke verwarring begon de oud-wereldkampioen zo opzichtig te schutteren dat hij eerst de winst en even later zelfs de remise uit handen gaf. Het onverwachte winstpunt gaf Caruana vleugels. In de laatste vijf ronden speelde hij vrijwel foutloos schaak en benutte hij iedere kleine kans die hem werd geboden.”

Ligterink over de strijd tussen de Nederlanders: “In een andere partij ging het in de laatste ronde om de vraag wie de beste Nederlander zou worden: Jorden van Foreest, die met zijn attractieve spel de aangename surprise van de afgelopen weken was of Anish Giri, die zijn kruit droog hield met het oog op het kandidatentoernooi. Met de nodige moeite lukte het Van Foreest remise te maken en zo zijn rivaal een half punt voor te blijven.”

Van Foreest: “Het was kantje boord. Ik stond onder druk en moest enkele malen de enige verdediging vinden. De gedeelde vierde plaats is een droom die is uitgekomen.”

 

Jorden naar top tien?

Max Pam was in zijn zaterdagrubriek in het Parool opvallend negatief over Giri en optimistisch over de toekomstkansen van Van Foreest. Eerst schrijft hij dat Boris Spasski in zijn jeugd dankzij zijn trainer Alexander Toloesj van een saaie speler veranderde in een van de gevaarlijkste aanvalsspeler van zijn tijd. Dan vervolgt Pam: “Zo’n trainer zou je ook Anish Giri toewensen, die de laatste jaren vrijwel geen interessante partij heeft gespeeld. Niets dan angstig spel, bang om te verliezen. Anders is het met Jorden van Foreest (20) en Alireza Firouzja (16). Zij deinzen niet terug voor risico’s en tillen zichzelf daardoor op naar een hoger niveau. Vooral Jorden van Foreest heeft dit jaar enorme stappen gemaakt. Als hij dit weet vol te houden, is hij spoedig de sterkste Nederlandse schaker, klaar voor de top tien.”

 

Is Anand oud?

In de Volkskrant kreeg Robèrt Misset veel ruimte, hij mocht in deze twee weken maar liefst vijf grote artikelen schrijven. Zijn laatste was een interview met Viswanathan Anand, waarin het vooral ging over zijn leeftijd (50) en de gevolgen daarvan.

Anand speelt voor de twintigste keer in Wijk aan Zee. De eerste keer, in 1989, negentien jaar oud, was hij meteen een van de vijf gedeelde toernooiwinnaars. De Indiër won het toernooi ook in 1998, 2003, 2004 en 2006.

De redactie dankt de fotografen van wie wij de foto’s mogen plaatsen. Die van het Tata Steel Chess Tournament zijn voornamelijk gemaakt door Alina l’Ami. Hier wordt zij zelf gefotografeerd door Harry Gielen.

Anand over zijn succesvolle debuut in 1989: “Ik wist niet wat me overkwam, ik mocht meedoen in Wijk aan Zee en plotseling behoorde ik tot de winnaars. Ik had geen idee hoe ik me moest presenteren bij de sluitingsceremonie. Ik ging naar de hotelkamer van Predrag Nikolic en vroeg hem hoe ik een stropdas moest strikken. Ik vond dat ik er als een van de kampioenen netjes moest uitzien. Nikolic moest lachen, maar hij hielp me wel. Ik denk niet dat een jonge speler nu naar mij toekomt om zoiets te vragen. Ze dragen geen stropdassen meer, alleen nog sneakers en spijkerbroeken. Je zag het al bij de opening van het toernooi, bijna iedereen was casual gekleed. Het was vroeger ondenkbaar.”

Over computers: “Ik weet nog dat ik in 1987 mijn eerste computer kreeg, het betekende een radicale verandering van het spel. Je weet dat je tegenstander al jouw partijen in de database heeft bestudeerd. Het leek even alsof het schaken langzaam doodbloedde, omdat de theorie stagneerde. Nu zie ik nieuwe ontwikkelingen, het schaken blijft zich vernieuwen.”

Verwacht Anand dat Carlsen dit jaar onttroond wordt als wereldkampioen? “Nee. Caruana en Ding Liren zijn de favorieten bij het kandidatentoernooi in maart. Maar Carlsen verkeert in de kracht van zijn leven en hij weet als geen ander zijn krachten te verdelen in een match over veertien partijen.”

Over zijn leeftijd: “Ik word geregeld met mijn leeftijd geconfronteerd, maar ik geloof niet zo in een botsing van generaties. Zodra je nadenkt over je leeftijd ben je in feite al gestopt. De laatste jaren verliepen niet geweldig, ik ben gezakt op de wereldranglijst en ook dit toernooi heb ik geworsteld met mezelf. Ik zal niet meer spelen om de wereldtitel, die tijd is geweest. Toch zeg ik niet dat ik alles heb bereikt. Anders is het zinloos om op dit niveau mee te blijven doen. Wat mij betreft was het niet mijn laatste deelname in Wijk aan Zee. Ik reken in april of mei weer op het jaarlijkse telefoontje van de toernooidirecteur.”

8 Comments

  1. Avatar
    Peter Huisman januari 30, 2020

    Volgens mij wonnen niet vijf, maar vier spelers het Hoogovens-toernooi van 1989, namelijk Anand, Nikolic, Ribli en Sax.
    Mooi overzicht van het toernooi in de media, Johan. Anand blijft toch een prachtige exponent van zijn sport. Met Pam ben ik het niet eens. Of Jorden van Foreest de top 10 haalt moet de toekomst uitwijzen, maar hier wordt gesproken over dezelfde speler die de afgelopen twee jaar “zou zijn gestagneerd in zijn ontwikkeling.” Het blijft een momentopname, want het afgelopen half jaar had hij juist uitstekende resultaten. En je plek in de wereldtop wordt niet alleen bepaald door je eigen prestaties, maar ook door wat de anderen doen. De sneer aan het adres van Giri is onzin, maar wellicht betrof het hier meer een column dan een verslag. Ook bij Giri is het niet meer dan een momentopname. Afgelopen jaren is zijn spel juist scherper geworden. Dat hij leunt op zijn grote theoretische kennis mag je hem niet aanrekenen; hij maakt gebruik van zijn eigen wapenarsenaal.

    • Avatar
      Johan Hut januari 30, 2020

      Ja, inderdaad vier winnaars. Misset schrijft vijf en het gekke is dat ik wel keek of er inderdaad zo veel winnaars waren, maar toen niet het verschil zag tussen vier en vijf. Anand kan in het interview ook best vijf gezegd hebben.

  2. Avatar
    Frank Van Tellingen januari 30, 2020

    Die column van Pam is wel heel opportunistisch. Geweldige prestatie van Van Foreest, maar die is echt nog mijlenver van Giri’s niveau verwijderd. Ook de suggestie dat Giri bang is om te verliezen, lijkt me niet de goede diagnose. Het gezinsleven zal invloed hebben, het aankomende kandidatentoernooi en Giri lijkt me ook een intelligente jongeman, met meer interesses dan alleen schaken.
    Wie is zijn trainer eigenlijk? Als zijn sponsor nog geld over heeft, zou hij misschien eens wat met Kasparov kunnen werken.

  3. Avatar
    Frits Fritschy januari 30, 2020

    Ik heb ooit elders geopperd dat Giri misschien eens aan Topalov zou moeten vragen of hij twee weken tijd heeft. Scherpe, creatieve speler van wereldkampioensniveau, die je niet vaak meer als concurrent zal tegenkomen (en waarschijnlijk goedkoper dan Kasparov…).

    Overigens had Giri vóór het toernooi al aangekondigd zijn kaarten gesloten te houden. En wat Van Foreest betreft: eerst maar eens de 2700 halen en dan de 2750. Daarna wil ik ook wel meespeculeren of hij sterker wordt dan Giri (die dat niveau op Jordens leeftijd al had).

    • Avatar
      Peter Huisman januari 30, 2020

      Topalov is een goede keuze! Giri zou ook bij Kramnik langs kunnen gaan. Die heeft de wedstrijdsport vorig jaar vaarwel gezegd, maar heeft altijd laten doorschemeren nauw bij het schaken betrokken te willen/zullen zijn. Kramnik is misschien minder scherp en attractief, maar hij weet als geen ander wat er nodig is om een match of toernooi te winnen. Misschien is hij bereid tot een wederdienst naar zijn voormalig secondant toe

  4. Avatar
    wimw januari 30, 2020

    Er waren in 1989 inderdaad vier winnaars van het Hoogoventoernooi, die door Peter Tuinman genoemd zijn. Het toernooi was behoorlijk sterk bezet met 13 grootmeesters en één Nederlandse meester. Anand was ook al grootmeester sinds 1987 of 1988, daar zijn de websites het niet over eens. www.365chess.com/tournaments/Hoogovens_1989/21496

  5. Avatar
    TheBlackKnight februari 01, 2020

    Hoewel Jorden nog kilometers achterstand heeft op Giri. Geloof ik er wel in dat Jorden, Giri kan overtreffen. Jorden is op papier momenteel de best in Nederland geboren schaker, resultaten met namen als Eeuwe, Timman, Wely zijn lastig te evenaren. En hoewel Giri een aantal maal heeft laten blijken zich te kunnen meten in de wereldtop 5, heb ik hem nog nergens overtuigend zien domineren om enigzins kans te maken op wereldtitel. Ik ben dan ook erg benieuwd naar zijn geheime arsenaal tijdens kandidatentoernooi, want met remises zal hij er niet komen. Hij zit zeker nog niet op zijn max van kunnen.  Er liggen echter nog heel wat potentiële jeugdtalenten op de loer die ook boven Carlsen rating zitten qua gelijkwaardige leeftijd. Er is echter meer nodig dan enkel rating en talent om de absolute top te bestijgen en behouden. Hoewel  ik ook niet twijfel dat Giri meer talent en kennis heeft denk ik dan Jorden. Is Jorden een enorm harde werker, ik hoop dat hij huidige ontwikkeling vast houdt. En Carlsen zie ik voorlopig nog niet van zijn troon gestoten worden

Alleen geregistreerde kunnen een reactie achter laten.