Shankland Amerikaans kampioen

Het is al even bekend, maar de nieuwe Amerikaanse kampioen is vrij verrassend Sam Shankland. Hij bleef een halfje voor op de nieuwe WL-finalist, Fabiano Caruana. Die eindigde op 8 uit 11, een prachtige score en meestal ook genoeg voor de titel. Maar Shankland bleek ontketend te zijn. Hij bleef ongeslagen, scoorde +6 en kwam daarmee uit op 8½ punten.

Shankland heeft zojuist zijn laatste partij winnend afgesloten en loopt tevreden naar de pers (foto Lennart Ootes)

Als hij zijn vrijwel gewonnen stellingen tegen Caruana en Nakamura ook nog in winst omgezet had, was hij helemaal een openbaring geweest. Hij was misschien alleen tegen Akobian in de problemen, voor de rest ging het hem optisch gezien vrij gemakkelijk af. Shankland (huidige rating 2671) komt met deze score binnenkort boven 2700 uit. Caruana deed het ook voortreffelijk, hij verloor alleen van Izoria, een voormalige Georgiër die later ook nog Nakamura aan zijn zegekar bond en daarmee twee grote ‘scalps’ verzamelde. Op het moment dat Izoria Caruana versloeg stond hij er niet goed voor in het toernooi. De slottabel zag er zo uit:

Annie Wang (links) en Nazi Paikidze (rechts) die gezamenlijk bovenaan eindigden. Laatstgenoemde besliste via een tiebreak het toernooi in haar voordeel (foto Lennart Ootes)

Bij de dames eindigden er twee gezamenlijk bovenaan: Nazi Paikidze en Annie Wang kwamen allebei uit op de mooie score van 8 uit 11 waarna er een tiebreak volgde. Die werd gewonnen door Paikidze die daarmee de titel voor een jaar mag dragen.

Daar zag de slottabel er zo uit:

Van Shankland heb ik één partij uitgezocht die ik met grote belangstelling live heb zitten volgen. Een tactisch gevecht mondt uit in een problematisch eindspel dat Shankland, na wat onnauwkeurigheden van zijn tegenstander Zherebukh op onnavolgbare wijze naar zijn hand weet te zetten.

Shankland, Samuel – Zherebukh, Yaroslav
1. Pf3 Pf6 2. c4 e6 3. Pc3 d5 4. d4 Pbd7 5. Lg5 Le7 6. e3 h6 7. Lh4 O-O 8. Tc1 c6 9. a3 a6 10. c5 e5

11. Pxe5
Dit blijkt een nieuwtje te zijn. Bekend was nog 11. Le2 uit Akobian-Shulman, 2009.
11…Pxe5 12. dxe5 Pd7! 13. Lxe7 Dxe7 14. Dd4

14…Pxe5
14…Pxc5 De andere pion kon natuurlijk niet: 15. Pxd5 en wit komt een pion voor.
15. Le2 Dg5 16. g3 De7 17. O-O Lh3 18. Tfe1 f5
Ziet er lelijk uit, maar zwart beoogt met …g7-g5 hoe dan ook om …f5-f4 door te zetten.
19. f3 Tae8 20. Pd1!
Het paard wordt omgespeeld naar f2 waardoor de loper op h3 in de problemen raakt.
20…Df7?
Een belangrijk moment voor de zwartspeler. Wellicht had zwart zijn loper eruit moeten wurmen met 20…f4! waarna wit de loper onmiddellijk moet verdrijven. Van de pion op f4 kan wit overigens beter vanaf blijven. Bijvoorbeeld: 21. Pf2 [21. exf4?? verliest uiteraard na 21…Pxf3+!] [En 21. gxf4? is ook niet geweldig vanwege 21…Dh4! en zwart kan zomaar een gevaarlijke aanval op gang brengen.] 21…fxg3 22. Pxh3 Pxf3+ 23. Lxf3 Txf3 en wit heeft weliswaar een stuk meer maar zijn koningsstelling ligt helemaal open waardoor een ongeluk in een klein hoekje zit.
21. Pf2!
De loper is nu danig in de problemen.
21…Dh5
Op het eerste gezicht heeft zwart er iets van weten te maken, maar Shankland heeft verder gekeken.
22. Dh4!
Een verrassende zet die een stuk oplevert.
22…Dxf3
Na 22…Dxh4 23. gxh4 gaat de loper definitief verloren.
23. Dxh3 Dxe3 24. Lh5 Pf3+ 25. Lxf3 Dxf3 26. Dg2 Db3
Zwart heeft twee pionnen voor het stuk, maar omdat de witte stukken niet goed samenwerken is het technisch nog heel lastig om hier iets van te maken.
27. Ph3 Te4 28. Dd2 b6 29. Pf2
29. cxb6 lag meer voor de hand.
29…Txe1+ 30. Dxe1 bxc5 31. Txc5 Dxb2
Inmiddels gaan er wel heel veel pionnen af.
32. Dc3 Db8 33. Pd3 Db1+ 34. Kg2 f4!?
De zwartspeler weet telkens weer te compliceren, net op het moment dat je denkt dat wit alles onder controle heeft.
35. Pxf4 De4+ 36. Kg1 g5 37. Pg2
De enige zet maar het paard staat hier heel beroerd.
37…Df5 38. De1 Df6 39. Tc1 d4 40. De2 c5 41. Pe1 Tc8 42. Pd3 c4 43. De4 Dd6 44. Pe5 c3 45. Pd3
De zwarte pionnen zijn een eind gekomen, maar nu toch stevig geblokkeerd.
45…Kg7 46. Kg2 Tc7 47. Te1!
Wit moet natuurlijk wel verder zien te komen.
47…c2 48. h4?!
Hij had eerst beter even de koning op g1 kunnen zetten. Waarom blijkt weldra. 48. Kg1
48…Dc6!
Zwart wil wel de dames ruilen omdat het paard een vrij kreupel dier is in dit type eindspel.
49. Dxc6 Txc6 50. Kf3 gxh4 51. gxh4 Tc3 52. Ke4 Txa3
Wit heeft nog maar een pion over gehouden, de remise is binnen handbereik voor zwart.
53. Tc1 Tc3 54. Kxd4 Tc8 55. Pc5 Kg6 56. Txc2 Kh5 57. Th2
Nu moet ie krampachtig aan zijn pion blijven hangen.
57…Tg8?!
Zherebukh had er beter aan gedaan om zijn a-pion te gaan gebruiken met 57…a5 Ik denk eerlijk gezegd niet dat wit dit kan winnen.
58. Pe4
Het moet te weinig zijn om te winnen voor wit, maar zwart moet nog wel inventief blijven.
58…Tg1?!
Een nieuwe slordigheid. Hier had hij vermoedelijk met 58…Tc8 of …Tb8 59. Pf6+ Kg6 de stelling binnen de marge kunnen houden. Essentieel is natuurlijk dat wit de pion kan behouden met het grapje 58…Tg4 59. Ke5! Txh4 60. Pf6+ Kg5 61. Tg2+ en mat op de volgende zet: 61…Tg4 62. Txg4#.
59. Pf6+!
En daarmee lonkt toch ineens de overwinning weer.
59…Kg6 60. Ke5
Op een of andere manier heeft wit de zwarte koning weten te verdrijven en is hij erin geslaagd om zijn drie stukken te laten samenwerken.
60…Te1+ 61. Pe4 Kh5 62. Kf4! Tf1+
63. Kg3! Te1
Ook na 63…Tg1+ 64. Kh3 Ta1 65. Pg3+ bevrijdt wit zijn toren en ligt de winst voor het grijpen na bijvoorbeeld 65…Kg6 66. h5+ Kg5 67. Tf2 Dreigt pardoes mat op f5! 67…Ta5 68. Tf8 Tb5 69. Pe4+ Kxh5 70. Tg8 en tegen Pg3# moet zwart de toren geven.
64. Pf6+! Kg6 65. Pd5
Het paard springt kunstig in het rond.
65…Td1 66. Pf4+ Kf5 67. Ta2 Tg1+ 68. Pg2
Zo is pion h4 gedekt door koning+paard en gaat a6 verloren.
68…Tb1 69. Txa6 Tb3+ 70. Kh2 Kg4 71. Txh6
En hier gaf zwart zich eindelijk gewonnen. Wat een heroïsche eindspeloverwinning!
1-0

Shankland in opperste concentratie (foto Lennart Ootes)

Over Herman Grooten

Herman is ruim 40 jaar schaaktrainer. Ook verzorgde hij vele jaren schaakrubrieken in Trouw en het ED. Daarnaast was hij Topsportcoördinator bij de KNSB, is hij auteur van diverse schaakboeken en werkt hij voor Schaaksite.

1 Comment

  1. Avatar
    Richard Vedder mei 03, 2018

    Dat “binnenkort” aangaande de nieuw rating van Shankland was 1 mei, daags voor de publicatie van dit artikel 🙂

Only ingelogde gebruikers kunnen een reactie achterlaten.